Παρασκευή, 18 Δεκεμβρίου 2015

Τεράστια η συμβολή του ελληνικού λαού και του ΣΥΡΙΖΑ στην άνοδο της Αριστεράς και των προοδευτικών δυνάμεων στην Ευρώπη

Συνέντευξη του Ελβετού πολέμιου της παγκοσμιοποίησης και μέλους της Συμβουλευτικής Επιτροπής του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, Ζαν Ζιγκλέρ στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων και στον δημοσιογράφο Αντώνη Πολυχρονάκη:

-Κύριε Ζιγκλέρ, πως έγινε ένας Ελβετός από εύπορη οικογένεια επαναστάτης;

Μεγάλωσα σε μια μικρή ελβετική πόλη κοντά στη Βέρνη, σε ένα στοργικό καλβινιστικό σπίτι. Ο πατέρας μου ήταν πρόεδρος δικαστηρίου και αξιωματικός του ελβετικού στρατού. Οταν ήμουν δεκατεσσάρων ετών είδα στην κεντρική πλατεία φτωχούς αγρότες να πουλούν τα παιδιά τους σε δημοπρασία σα να ήταν ζώα στους πλούσιους, οι οποίοι τα εκμεταλλεύονταν και τα κακομεταχειρίζονταν. Ρώτησα τον πατέρα μου γιατί και μου είπε ότι μεν είναι τρομερό, αλλά αυτή είναι η τάξη του κόσμου, δεν μπορείς να κάνεις τίποτα. Πρόκειται για την καλβινιστική διδασκαλία του «απόλυτου προορισμού». Σώζονται μόνον εκείνοι τους οποίους εκ των προτέρων έχει καθορίσει ο Θεός. Ως έφηβος δεν μπορούσα να το ανεχτώ και στα δεκαέξι έφυγα από το σπίτι.

-Και πού πήγατε;

Στο Παρίσι. Κουβαλούσα κιβώτια σε ένα κατάστημα τροφίμων και παράλληλα σπούδαζα. Εγινα μέλος της φοιτητικής κομμουνιστικής νεολαίας στην οποία έκανε ομιλίες ο Ζαν Πολ Σαρτρ και η Σιμόν ντε Μπωβουάρ. Εκεί τους γνώρισα. Συμμετείχα επίσης σε μια μπριγάδα αλληλεγγύης της σοσιαλιστικής διεθνούς για εθελοντική επεξεργασία ζαχαροκάλαμου στην Κούβα. Εκεί πρωτοείδα τον Τσε Γκεβάρα. Στην πρώτη παγκόσμια διάσκεψη για τη ζάχαρη το 1964 στη Γενεύη ήταν ο επικεφαλής της αντιπροσωπείας της Κούβας και μου ανέθεσαν να είμαι ο οδηγός του. Οταν έφευγε του ζήτησα να με πάρει μαζί του, αλλά εκείνος έδειξε τις διαφημίσεις των τραπεζών, μου είπε «εκεί είναι ο εγκέφαλος του θηρίου, εδώ γεννήθηκες, εδώ πρέπει να δώσεις τον αγώνα σου» και έφυγε.

-Και πώς αντιδράσατε;

Ένοιωσα βαθιά προσβεβλημένος, διότι ο Τσε με έπαιρνε για έναν άχρηστο αστό, αλλά μου έσωσε τη ζωή, διότι αφού δεν είχα στρατιωτική εκπαίδευση σύντομα θα βρισκόμουν νεκρός σε κάποια χώρα της Λατινικής Αμερικής και δεν θα ήμουν καθόλου χρήσιμος. Ακολούθησα τη συμβουλή του και επέλεξα τον δρόμο της «ανατρεπτικής ενσωμάτωσης», του αγώνα μέσα από τους θεσμούς. Εξελέγην στο κοινοβούλιο, έγινα καθηγητής στα πανεπιστήμια της Γενεύης και της Σορβόννη στο Παρίσι, έγραψα βιβλία και υπερασπίστηκα το δίκαιο των κατατρεγμένων παντού.

-Στα βιβλία σας επικρίνετε και τη χώρα σας…

Η Ελβετία είναι μια πολύ διεφθαρμένη χώρα. Είναι η δεύτερη πλουσιότερη χώρα στον κόσμο μετά το Κουβέιτ. Ο δικός της ορυκτός της πλούτος είναι τα αιματοβαμμένο χρήματα των δικτατόρων, των διεθνών μαφιόζικων καρτέλ ξεπλύματος χρήματος, των φοροφυγάδων από τις γύρω βιομηχανικές χώρες και της ρωσικής ολιγαρχίας. Σημειώστε επίσης ότι το 27% των εξωχώριων εταιρειών έχουν την έδρα τους στην Ελβετία ή διοικούνται μέσω των ελβετικών τραπεζών. Πρόκειται για αιματοβαμμένα λεφτά, την ώρα που τα παιδιά στον τρίτο κόσμο πεθαίνουν από ασιτία. Αλλά και Έλληνες έχουν τα λεφτά τους επίσης στην Ελβετία, δεν πληρώνουν φόρους και τελικά υποφέρει ο λαός. Η Ελλάδα έχει μεταβληθεί σε προτεκτοράτο και το 40% ζει κάτω από το όριο της φτώχειας. Αυτό έχει να κάνει και με τη λεηλασία των ελληνικών ταμείων από τις ελβετικές τράπεζες.

-Το τελευταίο σας βιβλίο έχει τον τίτλο «Άλλαξε το κόσμο». Σε τι κόσμο ζούμε και γιατί πρέπει να τον αλλάξουμε;

Ζούμε σε μια κανιβαλική παγκόσμια τάξη. Οι παραγωγικές δυνάμεις αυτού του πλανήτη αυξήθηκαν απίστευτα από την έναρξη της παγκοσμιοποίησης. Μέχρι την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού, ο οποίος στην πραγματικότητα ήταν μια αστυνομοκρατούμενη δικτατορία, ο αρπακτικός καπιταλισμός περιοριζόταν στο λεγόμενο δυτικό κόσμο. Μετά απλώθηκε στον κόσμο σα μια πυρκαγιά. Δημιούργησε ένα ρυθμιστικό πλαίσιο, την παγκόσμια αγορά και επιβλήθηκε με μια θεωρία νομιμοποίησης, το λεγόμενο νεοφιλελευθερισμό. Σύμφωνα με αυτή δεν είναι οι άνθρωποι εκείνοι οι οποίοι διαμορφώνουν την πολιτική και την οικονομία, αλλά οι αγορές ως φυσικός νόμος.

-Με ποιο αποτέλεσμα;

Το αποτέλεσμα είναι ότι ήδη στην πρώτη δεκαετία της παγκοσμιοποίησης, το παγκόσμιο εμπόριο τριπλασιάστηκε, η κατανάλωση ενέργειας διπλασιάζεται κάθε τέσσερα χρόνια και το παγκόσμιο ακαθάριστο προϊόν υπερδιπλασιάστηκε. Οι χρηματοπιστωτικές ολιγαρχίες χειραφετήθηκαν, σήμερα κυριαρχούν στον κόσμο και έχουν μια τέτοια δύναμη που δεν είχε ποτέ ένας βασιλιάς, ένας αυτοκράτορας ή ένας πάπας στην ιστορία της ανθρωπότητας.

-Δηλαδή πιο συγκεκριμένα;

Οι πεντακόσιοι μεγαλύτεροι ιδιωτικοί επιχειρηματικοί όμιλοι κατέχουν το 52% του παγκόσμιου πλούτου και δεν υπόκεινται σε κανέναν έλεγχο. Εχουν εγκαθιδρύσει μια παγκόσμια δικτατορία σε αυτόν το πλανήτη. Και την ίδια στιγμή, με αυτήν την ανήκουστη συγκέντρωση πλούτου, τη συγκέντρωση ιδεολογικού, οικονομικού, πολιτικού και στρατιωτικού ελέγχου κρατών και λαών παγκοσμίως, ολόκληρες χώρες βυθίζονται σε μιαν απίστευτη δυστυχία. Κάθε πέντε δευτερόλεπτα, πέρυσι, πέθαινε ένα παιδί κάτω των δέκα ετών στον κόσμο από πείνα, σύμφωνα με τον οργανισμό διατροφής του ΟΗΕ. Από τα 7,3 δισεκατομμύρια των κατοίκων της γης το ένα υποσιτίζεται, εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπων υποφέρουν από δίψα, πόλεμο, αρρώστιες, ενώ η παγκόσμια γεωργική παραγωγή θα μπορούσε άνετα να θρέψει δώδεκα δισεκατομμύρια ανθρώπους περίπου, δηλαδή το διπλάσιο σχεδόν πληθυσμό της γης. Κάθε στιγμή που μιλάμε, πεθαίνει ένα παιδί, δηλαδή δολοφονείται. Πρόσφατα μάλιστα ήμουν στο ανατολικό Κογκό, στη Γκόμα, μια πόλη μεγαλύτερη από τη Ζυρίχη, όπου δεν υπάρχει ούτε καν ένα νοσοκομείο. Οι αχρείοι που βρίσκονται στην εξουσία στην Κινσάσα λεηλατούν το λαό και τα αιματοβαμμένα χρήματά τους έρχονται εδώ και γίνονται μέρος του ελβετικού πλούτου. Δεν μπορώ να το ανεχτώ. Γι αυτό χαρακτηρίζω αυτήν τη νέα παγκόσμια τάξη κανιβαλική. Επειδή σκοτώνει και μάλιστα χωρίς κανένα λόγο. Και γι΄ αυτό πρέπει να γκρεμισθεί εκ βάθρων…

-Και πως μπορεί να γίνει αυτό κύριε Ζιγκλέρ, τι προτείνετε;

Ο Ζαν Πολ Σαρτρ λέει «αναγνωρίστε τον εχθρό, πολεμήστε τον εχθρό». Πρέπει να εξηγήσουμε στους ανθρώπους πως λειτουργεί αυτή η κανιβαλική παγκόσμια τάξη. Οι μάζες πρέπει να αλλάξουν τον κόσμο. Νομίζω πως η αντιπροσωπευτική δυτική δημοκρατία, όπως την περιέγραψε ο Ζαν-Ζακ Ρουσώ στο «Κοινωνικό συμβόλαιο», είναι στα τελευταία της. Η ελπίδα δεν βρίσκεται στα εθνικά κράτη, αυτά έχουν γίνει αποικίες, συμπεριλαμβανομένων και των μεγάλων. Ο Αμερικανός πρόεδρος κάνει ό,τι του υπαγορεύουν ο μεγάλες πολυεθνικές σε όλα τα επίπεδα. Ζούμε σε έναν κανιβαλικό κόσμο, αλλά υπάρχει ελπίδα. Η μεγάλη ελπίδα είναι η πλανητική κοινωνία των πολιτών και τα μέτωπα αντίστασης. Η αλληλεγγύη και η ταύτιση με τον άλλο έχουν κλονιστεί από την παράφρονα νεοφιλελεύθερη ιδεολογία, αλλά όπως έχει πεί ο Γερμανός φιλόσοφος Ιμάνουελ Κάντ οι απάνθρωπες πράξεις δεν καταστρέφουν ποτέ την ίδια την ανθρωπιά.

-Ποια είναι η γνώμη σας για την κατάσταση στην Ελλάδα;

Τρέφω μεγάλη εκτίμηση για τον ελληνικό λαό, όχι μόνο για τη μεγάλη του ιστορία και την τεράστια συμβολή του στον πολιτισμό. Οι Έλληνες ξεσηκώθηκαν κατά των ναζί, έδειξαν απίστευτο θάρρος στον εμφύλιο πόλεμο κατά των Άγγλων, μετά εναντιώθηκαν και έδιωξαν τη δικτατορία των συνταγματαρχών και αντιστάθηκαν και τώρα. Ο ελληνικός λαός δεν γονάτισε και γι΄ αυτό λέω πως δημιουργείται μια ελπίδα με την κοινωνία των πολιτών, με τα νέα κοινωνικά κινήματα, την Greenpeace, την Attac, τη Διεθνή Αμνηστία, αλλά και με το αντιστασιακό κίνημα των Ελλήνων κατά της μετατροπής της χώρας τους σε προτεκτοράτο. Ζούμε σε δημοκρατίες με ελλείμματα, αλλά έχουμε όλα τα όπλα για να πολεμήσουμε τις ολιγαρχίες. Δεν υπάρχει αδυναμία στις δημοκρατίες. Μόνο μια αποξενωμένη, μη αφυπνισμένη συνείδηση πιστεύει στην αδυναμία της αντίδρασης.

-Ποια νομίζετε ότι είναι η λύση τώρα για την Ελλάδα;

Όταν το εξωτερικό χρέος της Ελλάδας είναι τριπλάσιο του ΑΕΠ της υπάρχει μόνο μια λύση για το μέλλον, το κούρεμα του χρέους. Να το περικόψουν δραστικά, να το διαλύσουν, για να δώσουν στην Ελλάδα την ευκαιρία της ανοικοδόμησης. Πρέπει η κοινωνία των πολιτών σε όλες της ευρωπαϊκές χώρες να δείξει αλληλεγγύη, να πιέσει τις κυβερνήσεις και τις Βρυξέλλες ώστε να γίνει διαγραφή του ελληνικού χρέους για να καταργηθεί το προτεκτοράτο. Αυτός είναι ο δρόμος, ο καθένας τον ξέρει, πρέπει ο καθένας να ξεσηκωθεί παντού. Είναι ρεαλιστικό, δεν είναι ουτοπικό. Μπορεί να γίνει. Οι διανοούμενοι έχουν το καθήκον να αποκαλύψουν την αλήθεια, να αποκαλύψουν ότι πρόκειται για καθαρή άσκηση βίας, για μια καθαρή δικτατορική στρατηγική λεηλασίας και ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος έχει μια εγκληματική διάσταση.

-Πού βρίσκεται αλήθεια τη δύναμη να αγωνίζεσθε για τις ιδέες σας;

Καταρχάς ανήκω στους προνομιούχους των προνομιούχων και είχα όλες τις ανέσεις για να εξελιχθώ, να αποκτήσω το βήμα για να διαδίδω τις ιδέες μου. Αυτό που μας χωρίζει, όμως, από τους άλλους, είναι μόνο η σύμπτωση της γέννησης σε ένα συγκεκριμένο περιβάλλον.

-Αλήθεια, πώς δεν σας έχουν πετάξει έξω από τον ΟΗΕ μέχρι τώρα;

Επειδή η πλειοψηφία είναι κράτη του τρίτου κόσμου που υποφέρουν. Οι Αμερικανοί και οι δυτικοευρωπαίοι έχουν κάνει τα πάντα να με διώξουν, αλλά δεν το κατάφεραν.

-Θα θέλατε να στείλετε ένα μήνυμα προς τους Έλληνες;

Θα ήταν υπεροπτικό να το κάνω. Θέλω όμως να πω, ότι η αντίσταση των Ελλήνων είναι παραδειγματική για ολόκληρη την Ευρώπη. Χωρίς τον ΣΥΡΙΖΑ δεν θα υπήρχε το Ποδέμος στην Ισπανία να διοικεί όλες τις μεγάλες πόλεις στην Ισπανία, δε θα υπήρχε αντίσταση στην Ιταλία, το μέτωπο της αριστεράς με τον Μελανσόν στη Γαλλία και σίγουρα δεν θα είχε το κόμμα της αριστεράς στη Γερμανία τόσο μεγάλη σημασία, χωρίς την παραδειγματική αντίσταση του ελληνικού λαού κατά του μνημονίου.

Η Ευρώπη οφείλει στους Έλληνες πάρα πολλά και θα δείτε πως αυτό το παράδειγμα της αντίστασης θα συμβάλλει πάρα πολύ στην ενίσχυση του αγώνα κατά του χρηματιστηριακού καπιταλισμού σε όλη την ευρωπαϊκή ήπειρο. Είναι ένα αίσχος η μόνιμη προσβολή του ελληνικού λαού από μερίδα του Τύπου κατά της χώρας που μας δώρισε τη Δημοκρατία. Είναι το απόλυτο αίσχος να συκοφαντούνται με αυτόν τον τρόπο οι απόγονοι το Περικλή και των δημιουργών του Παρθενώνα.

Πέμπτη, 12 Νοεμβρίου 2015

Ο νεοφιλελευθερισμός και η ιστορία του, εδώ στο Νότο

Πελατειακό σύστημα και διόγκωση της ελληνικής φούσκας
του Γιώργου Β. Ριτζούλη

Από το τέλος της δεκαετίας του 1970 και μετά, παντού στον τότε ανεπτυγμένο κόσμο της Βορείου Αμερικής και της Ευρώπης, ο νεοφιλελευθερισμός προωθήθηκε με ενεργό συμμετοχή του κράτους και της πολιτικής - παρόμοια όπως εναργέστατα περιγράφηκε από τον Karl Polanyi (Ο Μεγάλος Μετασχηματισμός») η «σχεδιασμένη» προέλαση («planned lessaiz-faire») ανεξέλεγκτων μορφών καπιταλισμού που συνέβη σε προηγούμενες εποχές. 

Ωστόσο ο νεοφιλελευθερισμός δεν εμφανίστηκε σε όλα τα μήκη και πλάτη του πλανήτη με την ίδια μορφή. Ούτε εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα αργότερα από τις άλλες χώρες της Ευρώπης ή σε «αραιωμένη» και «ήπια» μορφή, όπως ισχυρίζονται πολλοί εντός της εγχώριας Αριστεράς, ακόμη και της ακραίας. Το αντίθετο. Ήταν και εδώ - όπως και στη λοιπή Ευρώπη (πλην σκανδιναβικών χωρών) - παρών από τα πρώτα ιδρυτικά του χρόνια των αρχών της δεκαετίας του 1980.

Η διαφορά είναι ότι στην Ελλάδα (όπως λίγο-πολύ σ' όλο του Μεσογειακό Νότο), ο νεοφιλελευθερισμός είχε από την αρχή τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του σκληρού πελατειακού κράτους, της κρατικοδίαιτης επιχειρηματικότητας, μιας πρώιμης στεγανής διαίρεσης των εργαζομένων σε απροστάτευτους και προστατευμένους και τέλος, της ακραίας (για τα ευρωπαϊκά μέτρα) στρέβλωσης του ούτως ή άλλως υποσχηματισμένου κράτους πρόνοιας, που ακόμη και αυτό, υφαρπάχτηκε από ομάδες προνομιούχων.
Πολλά από αυτά τα χαρακτηριστικά τα κληρονόμησε από το τυπικό μετεμφυλιακό κράτος της κομματικής και κυρίως οικογενειοκρατικής-τοπικιστικής πελατείας. Ωστόσο τα παγίωσε και διεύρυνε το πεδίο εφαρμογής τους, πράγμα που κάνει ξεχωριστή την περίοδο μετά το 1980. 

Χαρακτηριστική ήταν η τροφοδοσία των «νέων τζακιών», χωρίς να σβήσουν όσα μεγάλα παλιά τζάκια και καμινάδες προσαρμόστηκαν έγκαιρα στο νέο κλίμα, κυρίως όμως ο συνεχώς βαθύτερος διαχωρισμός των προστατευμένων μισθωτών, και ιδίως των πιο ευνοημένων μερίδων τους, από τους απροστάτευτους συνήθεις εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα. 

Η διαίρεση βάθυνε τόσο ως προς το ύψος των μισθών, όσο και ως προς το καθεστώς εργασιακής ασφάλειας, με τη διαρκή απορρύθμιση στην πράξη της ευρύτερης ιδιωτικής αγοράς εργασίας και με τη δράση του ενσωματωμένου στο κράτος συντεχνιακού-εργοδοτικού (του εργοδότη-κράτους, κυρίως) συνδικαλισμού της «εργασιακής αριστοκρατίας».
Ωστόσο, αυτός ο ιδιόρρυθμος ελληνικός νεοφιλελευθερισμός της δεκαετίας του 1980 είχε ένα καθολικό διακριτικό γνώρισμα των απανταχού νεοφιλελευθερισμών: Την αυστηρά φιλο-κυκλική διαχείριση του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής (στο θέμα αυτό ο Κέϋνς - και όχι τόσο οι νεο-κεϋνσιανοί - έχει πει ενδιαφέροντα πράγματα). 

Η διαχείριση Παπανδρέου ΙΙ του 1981 δεν ήταν λιγότερο νεοφιλελεύθερη από του Σημίτη μετά το 2001,ούτε από τη μεγάλη πελατειακή τρόμπα του Καραμανλή ΙΙ που παραγέμιζε το 2007 με κοπανιστό αέρα την ελληνική φούσκα.
Το ΠΑΣΟΚ, από τη φύση του και λόγω των κοινωνικών δυνάμεων που επικρατούσαν μέσα του από την ίδρυσή του, σε καμμιά από τις φάσεις της ζωής του δεν ήταν σοσιαλιστικό ή σοσιαλδημοκρατικό, δηλαδή αριστερό κόμμα. Και ποτέ δεν μπόρεσε ούτε μπορούσε να γίνει, ούτε στην περίοδο Σημίτη ούτε στις διάφορες περιόδους Α. Παπανδρέου. Πουθενά στον κόσμο δεν γεννήθηκε Σοσιαλδημοκρατία με την κλασική της μορφή, παρά μόνον σε στενή σύνδεσημε την μισθωτή εργασία. Γι αυτό άλλωστε, όπως αποδείχτηκε μετά, είχαν δίκιο όσοι λίγοι τότε, αμέσως πριν και αμέσως μετά το 1981, «από τη σκοπιά του σοσιαλισμού ατένιζαν το ΠΑΣΟΚ παγερά αδιάφοροι».
Άλλωστε, όταν ανέβαινε στην Ελλάδα το ΠΑΣΟΚ, η ευρωπαϊκή Σοσιαλδημοκρατία είχε ήδη εξαντλήσει (προσωρινά;) τα πολιτικά της αποθέματα και βάδιζε ήδη προς τους αδιέξοδους πειρασμούς του«τριτοδρομικού» Μπλερισμού και προς τον εναγκαλισμό της με τις πρόσκαιρα ανερχόμενες μεσαίες τάξεις και τα μη βιώσιμα καταναλωτικά τους πρότυπα.Αντίθετα με τους νεοφιλελεύθερους, που προγυμνάστηκαν από τους ακαδημαϊκούς τους μέντορες (από τον Φρίντριχ Χάγιεκ μέχρι τη Σχολή του Σικάγου), η Σοσιαλδημοκρατία δεν μπόρεσε να έχει έγκαιρα πολιτικό πρόγραμμα για μια διατηρήσιμη κοινωνικά συνεκτική ή στοιχειωδώς αποδεκτή διαχείριση της παγκοσμιοποίησης και παρασύρθηκε στο επικλινές έδαφος των οικονομικών εξελίξεων: από τις «αγορές τις ενσωματωμένες στα κράτη»αφέθηκε χωρίς αντίσταση στα «κράτη τα ενσωματωμένα στην παγκόσμια αγορά» (market embedded states).
Οι μορφικές διαφορές δεν αναιρούν την ταυτότητα περιεχομένου όλων «των νεοφιλελευθερισμών» ως προς τα βασικά: τις κοινωνικές συμμαχίες και την (αντεστραμμένη) αναδιανεμητική λειτουργία. Και στην Ελλάδα, γνωρίσαμε για 2-3 δεκαετίες τόσο την παροδική μη διατηρήσιμη στήριξη σε (και προς) ανερχόμενα μεσοαστικά στρώματα, ελευθεροεπαγγελματικά αλλά και «αριστοκρατίες μισθωτών», όσο και την έμμονη φιλο-κυκλική πολιτική άτακτης συσσώρευσης και πολιτικά υποβοηθούμενης διόγκωσης ιδιωτικών περιουσιακών στοιχείων, κινητών και ακίνητων, δηλαδή τις τυπικές νεοφιλελεύθερες φούσκες. Με μόνη διαφορά ότι εδώ στο Νότο, όλα αυτά επιχορηγήθηκαν με δημόσιο δανεισμό και με τερατώδη υποφορολόγηση των μεγαλομεσαίων στρωμάτων και με την αντίστροφα αναδιανεμητική υπερτροφοδότηση των «ευγενών» μισθωτών συνιστωσών τους μέσω ειδικών μισθολογίων και συνταξιοδοτικών καθεστώτων. Δηλαδή, και στις δύο περιπτώσεις, με ληστεία εις βάρος του μη εξασφαλισμένου τομέα των συνήθων εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα.
Ένα άλλο κοινό χαρακτηριστικό του μετά το 1980, «ώριμου» πελατειακού κράτους στο μεσογειακό Νότο με τον τυπικό αγγλοσαξωνικής κοπής νεοφιλελευθερισμό, είναι ο σχεδιασμός της οικονομικής πολιτικής: η έμμεση βοήθεια του κράτους (σε συντονισμό με τη φυγή κεφαλαίων λόγω παγκοσμιοποίησης) για καταστολή της βιομηχανίας και στροφή των κεφαλαίων στον τριτογενή τομέα, κυρίως στις χρηματοοκονομικές δραστηριότητες. Αυτό έγινε, πάνω απ' όλα, με τη διαρκή αύξηση του μη εργασιακού, «παράπλευρου»κόστους (πανάκριβη εγχώρια ενέργεια και μεταφορικά, κόστος γής και ακινήτων, νομικές υπηρεσίες, προστιθέμενα κόστη λόγω γραφειοκρατίας, αργού δικαστικού μηχανισμού, διαφθοράς κτλ), με συνακόλουθη ραγδαία πτώση της ανταγωνιστικότητας. Το μεταπολιτευτικό κράτος, πασοκικό ή νεοδημοκρατικό, παρακολουθούσε αδιάφορα τα παράπλευρα κόστη· συχνά τα εκτόξευε το ίδιο με τις πολιτικές του και με στοχευμένες νομοθετικές παρεμβάσεις. Προς όφελος όσων κοινωνικών στρωμάτων επωφελήθηκαν από τη διόγκωση.
Αντίθετα με τα ιδεολογήματα που διακινούν οι «εκπρόσωποι Τύπου» των εγχώριων μεταπολιτευτικών ελίτ, δεξιών και αριστερών, τόσο το «αρχικό» ΠΑΣΟΚ 1981-1984 όσο και η ΝΔ του 2004-2009, που «το τερμάτισε το γκάζι», διακρίθηκαν στην αναδιανομή από κάτω προς τα πάνω. Αυτή είναι άλλωστε η raison d' etre όλων των νεοφιλελευθερισμών.

Σάββατο, 31 Οκτωβρίου 2015

Το έθνος της αριστεράς

του Άκη Γαβριηλίδη*

Καθ’ όλο τον εικοστό αιώνα, διεξήχθησαν παθιασμένες συζητήσεις για το λεγόμενο «εθνικό ζήτημα», για το τι είναι «το έθνος» (συνήθως με οριστικό άρθρο στον ενικό), ποια η ουσία του, ποια πρέπει να είναι η στάση της αριστεράς απέναντι σε αυτό, και άλλα μεταφυσικά ερωτήματα.

Στο παρόν σημείωμα, δεν σκοπεύω να ξανανοίξω τα ζητήματα αυτά. Χρησιμοποιώ στον τίτλο τον όρο «έθνος» για να υπονοήσω κάτι διαφορετικό: όχι τη στάση της αριστεράς απέναντι στη φαντασιακή κοινότητα του έθνους, αλλά τη φαντασιακή ιδέα ότι η ίδια η αριστερά αποτελεί μια διακριτή κοινότητα, ένα οιονεί χωριστό έθνος-κράτος (εν κράτει) μέσα στην υπόλοιπη κοινωνία, για το οποίο ισχύουν άλλα μέτρα και σταθμά.

Την ιδέα αυτή δεν την προβάλλει και δεν την διακηρύσσει ρητά κανείς ως δική του, εμπράκτως όμως την ακολουθούν πολλοί, με ποικίλες πολιτικές προτιμήσεις και διαθέσεις, άλλοτε φιλικές και άλλοτε εχθρικές προς την αριστερά ή κάποια εκδοχή της. Ας πούμε, την ακολουθεί από την πρώτη της φράση μια έκκληση συλλογής υπογραφών που δημοσιεύθηκε στις 5 Ιουνίου 2015 στο διαδίκτυο με τίτλο Οι κόκκινες γραμμές υπάρχουν όταν τηρούνται:
Αυτή η πρωτοβουλία συλλογής υπογραφών κατά οποιασδήποτε συμφωνίας με τους δανειστές που θα περιλαμβάνει νέα μέτρα λιτότητας απευθύνεται στον κόσμο της Αριστεράς και των κινημάτων [η υπογράμμιση δική μου], που δεν του αξίζει να παραμένει σε αυτή την παραλυτική αναμονή, ούτε να ανεχτεί –πολύ περισσότερο να αναγκαστεί να υπερασπιστεί– μορφές μνημονιακής διολίσθησης.
Η υπογραφή συμφωνίας της ελληνικής κυβέρνησης με τους δανειστές, και η λιτότητα, είναι προφανώς ζητήματα που αφορούν ολόκληρη την ελληνική κοινωνία –για να μην πούμε ολόκληρη την Ευρώπη. Κατά δεύτερον, όποιος καταφεύγει σε ένα μέσο τόσο ευρύ και εξωστρεφές όσο η συλλογή υπογραφών (και όχι π.χ. η ίδρυση ενός κόμματος, η οποία προϋποθέτει ιδεολογική ομοφωνία –και αυτό όχι πάντα), λογικά επιδιώκει να συγκεντρώσει όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους γύρω από το αίτημά του. Αυτό θα ίσχυε γενικώς, αλλά ισχύει ακόμη περισσότερο σε μια συγκυρία στην οποία σημειώνονται οι μεγαλύτερες ανατροπές και αναστατώσεις πολιτικών εντάξεων και ταυτοτήτων, και οι θεαματικότερες μετακινήσεις ψηφοφόρων, που έχουν υπάρξει στην ελληνική ιστορία. Κι ωστόσο, η έκκληση, πριν καλά-καλά εξηγήσει τι ακριβώς ζητά, φροντίζει να ξεκαθαρίσει από ποιους το ζητά: δεκτές γίνονται μόνο υπογραφές από τον «κόσμο της Αριστεράς [με Α κεφαλαίο] και των κινημάτων»! Δηλαδή οι συντάκτες έχουν την μακάρια βεβαιότητα ότι υπάρχει ένας σαφής και ευδιάκριτος «κόσμος» που αποτελείται μόνο από την αριστερά και τα κινήματα, και απευθύνονται μόνο σε αυτόν. Ο κόσμος αυτός προφανώς έχει δικές του ανάγκες, διαφορετικές από εκείνες των κοινών θνητών. Στους άλλους μπορεί να αξίζει να παραμένουν σε παραλυτική αναμονή και να ανέχονται μορφές μνημονιακής διολίσθησης, στους αριστερούς όμως όχι.

Αλλά και αν υπάρχουν και άλλοι που δεν τις ανέχονται, δεν μας ενδιαφέρει∙ δεν θέλουμε τις υπογραφές τους! Το να αναγνωρίζεται κανείς στην ταυτότητα του αριστερού ή/ και του κινηματία τίθεται ως προαπαιτούμενο: εδώ με το καλημέρα δίνεται στον αναγνώστη το μήνυμα «εάν δεν είσαι ήδη ένας από μας μην μπεις καν στον κόπο να το διαβάσεις, δεν σε αφορά».

Αυτή η έλλειψη φιλοδοξιών είναι αδικαιολόγητη και αυτοκαταστροφική πολιτικά. Πόσοι να είναι τέλος πάντων αυτοί που, αν τους ρωτούσαμε, θα αυτοτοποθετούνταν σε αυτόν τον «κόσμο»; Νομίζω ότι η αριθμητική «οροφή» αυτής της κατηγορίας είναι το 4%: όσοι ήδη ψήφιζαν τον ΣΥΡΙΖΑ από τότε που δημιουργήθηκε.

Το να επιμένεις να αυτοπεριορίζεσαι σε ένα ακροατήριο που δεν υπερβαίνει το 4%, αποτελεί ηττοπάθεια. Τη στιγμή που 30% του εκλογικού σώματος δείχνει ότι ξεπερνά τις αναστολές του απέναντι στην αριστερά, οι αριστεροί δίνουν την εντύπωση ότι αισθάνονται αμηχανία και ενόχληση απ’ αυτό, σαν να προτιμούν να μείνουν λίγοι και καλοί.

Και φυσικά δεν μπορεί κανείς να αναμένει κάποιο άξιο λόγου πολιτικό αποτέλεσμα από μια τέτοια πρωτοβουλία. Διότι το να βγει μία έκκληση υπογεγραμμένη μόνο από τον «κόσμο της Αριστεράς και των κινημάτων», ποια χρησιμότητα μπορεί να έχει; Τη χρησιμότητα μίας ταυτολογίας· δηλαδή καμία απολύτως. Το ότι όσοι ήδη αυτοκατανοούνται ως αριστεροί είναι κατά της λιτότητας, δεν είναι είδηση για κανέναν· το ξέραμε ήδη. Και πράγματι, έτσι έγινε: η δημοσίευση του κειμένου πέρασε τελείως απαρατήρητη, δεν επηρέασε καμία εξέλιξη.

Μια ανάλογη εμμονή και ένας ανάλογος προβληματισμός για το πού πρέπει να τεθούν τα όρια, για το τι είναι αριστερά και τι μη αριστερά, παρατηρείται σε ένα άρθρο του Δημήτρη Μπελαντή στο Rednotebook με τίτλο Για την επόμενη ημέρα… (ενν. από τις τελευταίες εκλογές). Και εδώ, το κείμενο δεν αρχίζει από κάποια αναφορά στην εκλογική και γενικότερη συμπεριφορά του κόσμου, ή τέλος πάντων σε κάποια οποιαδήποτε πολιτική εξέλιξη, στις πιθανές αιτίες, διασυνδέσεις ή συνέπειές της, αλλά με μία διατριβή περί αριστεροσύνης:
Κατά πρώτον, κλείνει η μακρά «περίοδος ΣΥΡΙΖΑ» [υπογραμμίζω εγώ] υπό την έννοια ενός ριζοσπαστικού αριστερού κόμματος και εγχειρήματος, έστω ρεφορμιστικού, με έντονες κινηματικές καταβολές τουλάχιστον ως το 2012, το οποίο φιλοδόξησε να εκπροσωπήσει τις λαϊκές τάξεις (…). Ο νέος ΣΥΡΙΖΑ είναι ένα θεμελιακά άλλο κόμμα, αν θεωρηθεί όντως πολιτικό κόμμα και όχι απλώς ένα δίκτυο εξουσίας και συμφερόντων γύρω από τον Ηγέτη και την κλειστή ομάδα του. Μπορούμε να τον χαρακτηρίσουμε ακόμη και ως Αριστερά, αν δεχθούμε ότι η σοσιαλδημοκρατία και η ευρωαριστερά ως σύνολα αντιστοιχούν πλέον στο κοινωνικό φαντασιακό ως Αριστερά …
κ.λπ. κ.λπ.
Με κάθε σοβαρότητα, λοιπόν, υποστηρίζεται εδώ ότι ένα κόμμα, το οποίο κέρδισε δύο εκλογικές αναμετρήσεις (συν ενδιαμέσως ένα δημοψήφισμα) υπό πρωτόγνωρες συνθήκες πίεσης, έχει … κλείσει τον κύκλο του! Και μάλιστα, ότι αυτό το συμπέρασμα συνάγεται από το «αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών του Σεπτέμβρη» –όχι π.χ. από κάποια ενέργεια ή ανακοίνωση του κόμματος αυτού ή κάποιου στελέχους του. Με άλλα λόγια, τώρα που το κόμμα αυτό πήρε 36%, έπαψε να «εκπροσωπεί τις λαϊκές τάξεις», ενώ μέχρι το 2012, όταν έπαιρνε 4%, προφανώς τις εκπροσωπούσε.

Μήπως ο αρθρογράφος ζει σε άλλο πλανήτη;

Όχι! Απλώς φαντάζεται ως άλλο πλανήτη τον μικρόκοσμο στον οποίο ζει. Και δείχνει την ίδια αδιαφορία για όλη αυτή την κίνηση και την έξοδο των μαζών από τις προηγούμενες ταυτότητες, και την ίδια δυσφορία, αγοραφοβία, άγχος από την κατάρρευση των ορίων.

Αν λοιπόν υποστηρίζει μια θέση τόσο προκλητικά τυφλή απέναντι στα ...

Σάββατο, 17 Οκτωβρίου 2015

Βιβλία του Ίντρις Σαχ (Idries Shah), διαθέσιμα για δωρεάν online ανάγνωση!

Ανοίξτε τα απευθείας κάνοντας κλικ εδώ: The exploits of the incomparable Mulla Nasrudin,   The Sufis,  Caravan of DreamsReflections















ή βρείτε τα όλα στην σχετική σελίδα του Ιδρύματος Ίντρις Σαχ, εδώ: idriesshahfoundation.org/ebook/

Τρίτη, 6 Οκτωβρίου 2015

Ο πεσσιμισμός ως οπτική ελπίδας

Του Δημήτρη Μιχελουδάκη*

Ως το αντίθετο της αισιοδοξίας (οπτιμισμού), ο όρος Πεσσιμισμός ή Πεσιμισμός (απαισιοδοξία) προέρχεται από τη λατινική λέξη pessimus που αποτελεί τον υπερθετικό βαθμό του malus δηλαδή χείριστος. Είναι παγκόσμιος φιλοσοφικός όρος που χρησιμοποιείται και στην ελληνική αντί της λέξης «απαισιοδοξία». Ένας από τους βασικότερους εκφραστές του πεσιμισμού είναι ο φιλόσοφος Άρθουρ Σοπενχάουερ. Κοιτώντας το ποτήρι μισό άδειο, την όλη εικόνα από ένα άλλο πρίσμα, θα δει κανείς πόση σοφία, ελπίδα και χαρά κρύβεται αν απλά αναποδογυρίσεις την καθεστηκυία τάξη και οπτική.

Σε μια εποχή δύσκολη και οδυνηρή, σαν αυτή που ζούμε, θα ‘λεγε κανείς πως και γιατί πήγαν στραβά τα πράγματα. Αντιστρέφοντας το ερώτημα, τίποτα νομοτελειακά δεν ήταν γραμμένο να πάει καλά, άρα και τίποτα συγκεκριμένο δεν πήγε στραβά. Η ιστορία αποδεικνύει πως από την γέννηση της ανθρωπότητας, μια κατάσταση που όλα βαίνουν καλώς είναι ουτοπική, ανεδαφική και μεταφυσικά τοποθετημένη στον ανθρώπινο νου – ήταν και είναι η εξαίρεση στον κανόνα. Γιατί λοιπόν πρέπει να λέμε ότι ήμαστε τέλειοι και όχι άτομα με ελαττώματα; Γιατί προτού καλά καλά γνωρίσουμε κάποιον πρέπει τον πείσουμε να έχει την καλύτερη των απόψεων για μας, πόσο ανακουφιστικό ακούγεται να μειώναμε τις προσδοκίες και να αφήναμε την πορεία να δείξει;

Μας στρεσάρει και μας βάζει σε μια πεποίθηση μειωμένης αυτοεκτίμησης μια αποτυχία ή μια σχέση που δεν πήγε καλά. Ποιος είπε πως το επιτυχημένο αποτέλεσμα είναι προδιαγεγραμμένο; Αν όμως, είχαμε χαμηλές προσδοκίες, ρεαλιστικές και προσγειωμένες στην πραγματικότητα, θα ήμασταν συναισθηματικά απομακρυσμένοι από κάθε αποτέλεσμα. Γιατί κάποιος στρεσάρεται και μειώνει τον εαυτό του όταν αποτυγχάνει στις εξετάσεις; Γιατί κάποιος τεμάχισε την πραγματικότητα και με προκρούστειες μεθόδους βρήκε πώς να την χωρέσει στον ανθρώπινο νου.

Ποιος δεν ξέρει πως ο άνθρωπος πεθαίνει, ποιος όμως δεν μένει στήλη άλατος στο άκουσμα μιας είδησης θανάτου; Αθανασία δεν υπάρχει ακόμα. Άρα;

Μία ρεαλιστική ανάγνωση της ανθρωπότητας δίνει δύναμη και κουράγιο, μια αποδοχή του εαυτού μας ως έχει, μια αυτοκατάφαση, δίνει πραγματική ελπίδα και αυτοεκτίμηση. Οι δυσκολίες και οι αποτυχίες έρχονται, το ζήτημα είναι η αποδοχή αυτών και το ξεπέρασμα με την γέννηση ελπιδοφόρων σκέψεων. Η κατεστημένη σκέψη χρειάζεται μια ανάγνωση, αντίστροφη, όχι βουστροφηδόν, αντίστροφα…


*
 Ο Δημήτρης Μιχελουδάκης είναι Νοσηλευτής Ψυχικής Υγείας

πηγή: enallaktikidrasi.com

Πέμπτη, 6 Αυγούστου 2015

Οι οικονομικοί δολοφόνοι της ΕΚΤ

του Άρη Χατζηστεφάνου*

Ποια ήταν η εξέλιξη που σημειώθηκε την τελευταία δεκαετία του 20ου αιώνα και εξασφάλισε την απόλυτη κυριαρχία των νεοφιλελεύθερων δογμάτων του καπιταλισμού σε ολόκληρο τον πλανήτη; Αν η πρώτη σας απάντηση είναι η κατάρρευση της πρώην ΕΣΣΔ και του Ανατολικού μπλοκ, ξανασκεφτείτε το. Πίσω από τις γιορτές και τις παράτες για την υποτιθέμενη κυριαρχία της φιλελεύθερης αστικής δημοκρατίας σημειώθηκε μια από τις μεγαλύτερες επιθέσεις στο δικαίωμα των λαών να ελέγχουν έστω και ψευδεπίγραφα, μέσω αντιπροσώπων, την οικονομία της χώρας τους.

Πριονίζοντας το κλαδί επάνω στο οποίο καθόταν, το πολιτικό κατεστημένο σε όλο τον κόσμο άρχισε να προσφέρει διαφορετικά επίπεδα ανεξαρτησίας στις κεντρικές τράπεζες. Υπάκουσαν έτσι στην κυρίαρχη άποψη των αγορών ότι οι πολιτικοί με τις προεκλογικές τους παροχές προκαλούν ακραίες κυκλικές διακυμάνσεις στην οικονομία, τις οποίες μόνο ένας ανεξάρτητος κεντρικός τραπεζίτης θα μπορούσε να εξισορροπεί. Στην πραγματικότητα οι πολιτικοί εκτός από το κλαδί στο οποίο κάθονταν είχαν μόλις πριονίσει και το δέντρο της δημοκρατίας. «Η ανεξαρτησία των κεντρικών τραπεζών» μου εξηγούσε πριν από μερικά χρόνια η Ναόμι Κλάιν «είναι ο μηχανισμός με τον οποίο οι αγορές εξηγούν στους πολιτικούς ότι δεν μπορούν να παίζουν με τα παιχνίδια τους. Είναι η βασικότερη απόδειξη ότι οι αγορές βρίσκονται σε ανοιχτό πόλεμο με τη δημοκρατία».

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα όχι μόνο δεν θα μπορούσε να αποτελέσει εξαίρεση σε αυτή την κατάσταση αλλά σύντομα μετατράπηκε στον πιο αδίστακτο «οικονομικό δολοφόνο» που δρούσε για λογαριασμό εμπορικών τραπεζών χωρών όπως η Γερμανία. Χρησιμοποιώντας του κεντρικούς τραπεζίτες των χωρών μελών σαν πέμπτη φάλαγγα κατάφερνε να επιβάλλει τις θέσεις της στα κοινοβούλια των αδύναμων χωρών και όταν χρειαζόταν να ανατρέπει τις κυβερνήσεις που δεν συνεργάζονταν μαζί της.

Το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν διαθέτει μηχανισμούς πολιτικού ελέγχου τέτοιου είδους θεσμών καθιστά τη δράση της ολοκληρωτικά ανεξέλεγκτη. Στις ΗΠΑ, όπου η FED απολαμβάνει την ίδια «ανεξαρτησία» θα θεωρούνταν αδιανόητο για τον κεντρικό τραπεζίτη να έρθει σε σύγκρουση με τα συμφέροντα της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, αρνούμενος λόγου χάρη να αγοράσει ομόλογα του αμερικανικού δημοσίου προκειμένου να βοηθήσει την εθνική οικονομία να εξέλθει από μια κρίση. Αντίθετα στην Ευρώπη η ΕΚΤ έχει αρνηθεί αρκετές φορές να εισακούσει τις επιθυμίες ακόμη και του Eurogroup δηλώνοντας υποταγή μόνο στο Βερολίνο ή σε συγκεκριμένα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.

Όπως αποκάλυψε στην Επιτροπή Αλήθειας Δημοσίου χρέους ο πρώην σύμβουλος του Μπαρόζο, Φιλίπ Λεγκρέν, η άρνηση του προηγούμενου προέδρου της ΕΚΤ, Ζαν Κλοντ Τρισέ να εξετάσει κάθε ενδεχόμενο αναδιάρθρωσης του ελληνικού δημοσίου χρέους το 2010, είχε ως μοναδικό στόχο τη διάσωση συγκεκριμένων γαλλικών και γερμανικών τραπεζών, που ήταν ιδιαίτερα εκτεθειμένες στο ελληνικό χρέος.

Όσο βάθαινε η κρίση χρέους, που οδηγούσε τις οικονομίες της ευρωπαϊκής περιφέρειας σε ομηρεία του εκάστοτε κεντρικού τραπεζίτη της ευρωζώνης, τόσο η ΕΚΤ έπαιρνε ξεκάθαρα το ρόλο του «οικονομικού δολοφόνου». Εάν η Ουάσιγκτον έπρεπε να προσφεύγει τις προηγούμενες δεκαετίες στη CIA για να εξασφαλίζει την κυριαρχία της στη Νότια Αμερική, το Βερολίνο άρχισε από το 2008 να αναθέτει τις επιχειρήσεις «αποσταθεροποίησης» στην ΕΚΤ. Η πρόβα τζενεράλε, έγινε στην Ιρλανδία το 2010 όταν ο Τρισέ απείλησε ανοιχτά την κυβέρνηση της χώρας ότι θα διέκοπτε την χρηματοδότηση του τραπεζικού συστήματος ωθώντας την Ιρλανδία σε αναγκαστική έξοδο από την ευρωζώνη, εάν δεν δεχόταν την «προσφορά» δανείων από την ΕΕ και το ΔΝΤ και την επιβολή σκληρών μέτρων λιτότητας. Ο τελικός λογαριασμός που κλήθηκαν να πληρώσουν οι Ιρλανδοί φορολογούμενοι από αυτή τη συμφωνία ανήλθε σε 64 δισεκατομμύρια ευρώ, δηλαδή περίπου 14.000 ευρώ ανά Ιρλανδό πολίτη.

Το σιωπηρό αυτό «πραξικόπημα» επαναλήφθηκε με επιτυχία στην Κύπρο όταν το Βερολίνο αποφάσισε να ξεμπερδεύει με τους περιφερειακούς οικονομικούς παραδείσους και να συγκεντρώσει τον έλεγχο του μαύρου χρήματος σε πιο ελεγχόμενες από αυτό περιοχές της Ευρώπης. Και φυσικά οι ίδιες απειλές από την ΕΚΤ επαναλήφθηκαν αρκετές φορές στην Ελλάδα κάθε φορά που έπρεπε να καθοριστούν οι όροι των νέων δανειακών συμβάσεων.

Ο Μηχανισμός της ΕΚΤ, σε αγαστή συνεργασία με τους κεντρικούς τραπεζίτες των χωρών μελών της ευρωζώνης, βρισκόταν πλέον ολοκληρωτικά εκτός ελέγχου παρεμβαίνοντας στην εσωτερική πολιτική ζωή κυρίαρχων κρατών. Το επόμενο βήμα, δηλαδή η ανατροπή ενός εκλεγμένου πρωθυπουργού, ήταν απλώς θέμα χρόνου να συμβεί και δοκιμάστηκε για πρώτη φορά στην Ιταλία.
Το καλοκαίρι του 2011 με κοινή επιστολή- τελεσίγραφο προς τον Σίλβιο Μπερλουσκόνι ο Τρισέ και ο Ντράγκι ζήτησαν την επιβολή σκληρών μέτρων λιτότητας προκειμένου η ΕΚΤ να αγοράσει ομόλογα του Ιταλικού δημοσίου και να σώσει τη χώρα από επερχόμενη χρεοκοπία. Εξυπηρετώντας συγκεκριμένα τμήματα της αστικής τάξης της Ιταλίας, που ασφυκτιούσαν με τη νομισματική πολιτική του Βερολίνου, ο Μπερλουσκόνι μιλούσε πλέον ανοιχτά για το ενδεχόμενο εξόδου της Ιταλίας από την ευρωζώνη και αρκετοί τραπεζίτες εντός και εκτός της Ιταλίας ζητούσαν πλέον την κεφαλή του επί πίνακι.

Όπως αποκάλυψαν πέρυσι οι Financial Times, το ίδιο καλοκαίρι του 2011 ο Ιταλός πρόεδρος Τζόρτζιο Ναπολιτάνο, κάλεσε στο γραφείο του τον τεχνοκράτη πρώην υπάλληλο της Goldman Sachs Μάριο Μόντι και σε καθεστώς απόλυτης μυστικότητας τον ρώτησε εάν θα ήταν έτοιμος να αντικαταστήσει τον εκλεγμένο πρωθυπουργό. Σύμφωνα με τους Financial Times, το μήνυμα που δόθηκε στον Μόντι ήταν ότι θα κληθεί να κυβερνήσει μόλις τα spread των ιταλικών ομολόγων, που εκείνη την περίοδο κυμαίνονταν στις 200 μονάδες, θα ξεπερνούσαν τις 300. Την εκτίναξη των Spread και την καταβύθιση των ιταλικών ομολόγων ανέλαβε με μια σειρά καλά μελετημένων κινήσεων ο ίδιος ο πρόεδρος της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι (συμπτωματικά η όχι ένα ακόμη πρώην στέλεχος της Goldman Sachs).

Η ΕΚΤ έστελνε πλέον ένα σαφές μήνυμα ότι όσες κυβερνήσεις δεν ακολουθήσουν τις εντολές της κινδυνεύουν να περάσουν σε διάστημα λίγων εβδομάδων στο χρονοντούλαπο της ιστορίας (συμπτωματικά μαζί με το γιό του εμπνευστή της συγκεκριμένης φράσης, Γιώργο Παπανδρέου).
Το έργο της ΕΚΤ δεν θα μπορούσε φυσικά να σημειώνει τέτοια επιτυχία χωρίς την ενεργό στήριξη των κεντρικών τραπεζιτών των χωρών μελών της Ε.Ε, οι οποίοι στις περισσότερες περιπτώσεις λειτουργούν σαν εντολοδόχοι των αποφάσεων που λαμβάνονται στα κεντρικά της Φρανκφούρτης. Δεν πρόκειται φυσικά για κάποια μορφή προσωπικού δοσιλογισμού αλλά για αντανάκλαση των ισορροπιών που επικρατούν ανάμεσα στις οικονομικές ελίτ των χωρών μελών της ευρωζώνης με τα ισχυρά οικονομικά κέντρα της Ευρώπης. Όσο πιο εξαρτημένη και παρασιτική είναι η αστική τάξη μιας χώρας της ευρωζώνης τόσο και ο άνθρωπος τον οποίο τοποθετεί ως κεντρικό τραπεζίτη θα εκφράζει την υποταγή του στην ΕΚΤ. Η περίφημη «ανεξαρτησία» του, ουσιαστικά εξασφαλίζει ότι δεν λογοδοτεί σε κανένα δημοκρατικά εκλεγμένο θεσμό και συνεπώς προσαρτάται στο ισχυρότερο (και πιο προσοδοφόρο) κάθε φορά κομμάτι της οικονομικής ελίτ.

Δεν ήταν φυσικά λίγες οι φορές που η κυβέρνηση μιας χώρας, η οποία για διάφορους λόγους αποφάσισε να παρεκκλίνει από τις εντολές της ΕΚΤ, βρέθηκε αντιμέτωπη με τον τοπικό κεντρικό τραπεζίτη. Η δεξιά κυβέρνηση της Ουγγαρίας έδινε μάχη για μήνες προκειμένου να αναγκάσει τον διοικητή της κεντρικής τράπεζας Αντράς Σιμόρ να αποχωρήσει από τη θέση του, μέσω της οποίας λειτουργούσε ουσιαστικά σαν εκπρόσωπος των πιστωτών της χώρας. Η Ε.Ε και η ΕΚΤ χρησιμοποιήσαν όλο το οπλοστάσιό τους για να αποτρέψουν την απομάκρυνση του Σιμόρ, φτάνοντας στο σημείο να απειλήσουν την Ουγγαρία ακόμη και με αναστολή ψήφου σε όλα τα θεσμικά όργανα. Ήταν η εποχή που θυμήθηκαν και τις (απαράδεκτες χωρίς αμφιβολία) παρεμβάσεις της κυβέρνησης στην ελευθερία του Τύπου, που μέχρι τότε δεν είχαν απασχολήσει κανέναν στους διαδρόμους των Βρυξελλών.

Από την πλευρά της η ουγγρική κυβέρνηση, προκειμένου να αναγκάσει τον Σιμόρ σε παραίτηση έφτασε να του κόψει το μισθό κατά 75% και να τοποθετήσει δικούς της ανθρώπους σε όσα πόστα της κεντρικής τράπεζας που μπορούσε να καλύψει. Μάταιος κόπος. Ο Κεντρικός τραπεζίτης αποχώρησε τελικά μόνο όταν έληξε η θητεία του αφού η «ανεξαρτησία» της κεντρικής τράπεζας του έδινε τη δυνατότητα να μάχεται τα συμφέροντα της ίδιας του της χώρας σε ένα από τα πιο κρίσιμα πόστα της ουγγρικής οικονομίας.

Σε ανοιχτό πόλεμο με τον κεντρικό τραπεζίτη της είχε βρεθεί όμως και η κυβέρνηση της Κύπρου. Με το ξέσπασμα της κρίσης το 2012 οι σχέσεις ψυχρότητας μεταξύ του προέδρου Χριστόφια και του κεντρικού τραπεζίτη Θ.Ορφανίδη εξελίχθηκαν σε ανοιχτό πόλεμο καθώς ο πρώτος συνειδητοποιούσε αίφνης ότι δεν έχει τον έλεγχο του τραπεζικού συστήματος της χώρας σε και από τις κρίσιμες στιγμές της σύγχρονης κυπριακής ιστορίας. Για άλλη μια φορά βέβαια η Φρανκφούρτη τάχθηκε ανοιχτά στο πλευρό του δικού της ανθρώπου που ασκούσε πιέσεις για την επιβολή νέων μέτρων λιτότητας. Ο Χριστόφιας χρειάστηκε να τον παραπέμψει ακόμη και στο γενικό εισαγγελέα (με την κατηγορία της αλλοίωσης επίσημων στοιχείων) για να πετύχει την απομάκρυνσή του όταν ήταν πλέον αργά.

Το ερώτημα που φυσικά προκύπτει είναι: η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ δεν είχε καταλάβει τίποτα από αυτά όταν άφηνε τον Στουρνάρα στο πραγματικό πηδάλιο της ελληνικής οικονομίας;

Άρης Χατζηστεφάνου
Unfollow Ιουλίου

H Naomi Klein για την Ελλάδα στο Catastroika από infowar

Δευτέρα, 13 Ιουλίου 2015

Η επισιτιστική κρίση και ένα ελευθεριακό προσχέδιο για την παραγωγική ανασυγκρότηση

του Γιώργου Κυριακού
Οι φρέσκες ιδέες του ελευθεριακού κινήματος είναι οι μοναδικές που μπορούν να εμποτίσουν τις όποιες εναπομείνασες παραγωγικές δυνάμεις, σε μια φιλική-συνεργατική οικονομία που μειώνει τις διαστάσεις υπαίθρου –άστεως, επιβίωσης-κοινωνικής ωφέλειας, καθώς και πολλών άλλων διχασμών που ζούμε, σ’ αυτήν την περίοδο που η μεταμοντέρνα επίφαση παραγωγής νέων ιδεοληψιών εναλλάσσεται με τη στείρα αναπαραγωγή παλαιών. Αυτή η όσμωση είναι και ο μοναδικός δρόμος για ένα κοινωνικό μετασχηματισμό που δίνει έδαφος στη δημιουργική αντίσταση, ενώνοντας τη διχοτομημένη κοινωνία που, αμήχανη κι ανήμπορη, ακολουθεί τις επιλογές της κυριαρχίας του ντόπιου παρασιτικού κατεστημένου και των διεθνών εντολέων του. 

Η επισιτιστική κρίση και ένα ελευθεριακό προσχέδιο για την παραγωγική ανασυγκρότηση

Ζόρικος κρεμανταλάς ο καιρός που κουβαλάς,
η ζωή σου μια νταλίκα με μπαγκάζια και με ΙΚΑ.

Τώρα απόχτησες καβούκι και αμάξι σπορ μοντέλο

τώρα σκάλωσες στο λούκι κι είσ’ αλλιώτικο καπέλο.
Η ζωή σου ντούμπλε φας, μέσα κι έξω τη φοράς,
η καρδούλα σου γκαζιέρα δίχως γκάζι και αγέρα.
Μες στο κόλπο είσαι χωμένος και γλιτώνεις παρά τρίχα,
τώρα είσαι βολεμένος και σου κόψανε το βήχα.
Κι αν θυμάσαι τα παλιά, ψέματα και μπλα μπλα μπλα,
η μαγκιά σου ναφθαλίνη με κασμίρι και λουστρίνι.
Τώρα κάνεις μαύρη πλάκα κι όλο τρως απ’ την κουτάλα,
τώρα μάγκωσε η φάκα και σε κλείσανε στη γυάλα.

Κ. Τριπολίτης-Δ. Μούτσης-Σ. Μπέλου


Είναι ολοφάνερο ότι κι από τις δυο όψεις του παρασιτικού εκσυγχρονισμού, της κυβέρνησης και του μαύρου μετώπου της αντιπολίτευσης, προωθείται ένα σχέδιο για την «έξοδο στις αγορές». Είτε με τα διαρκώς αναπροσαρμοζόμενα περιβόητα κείμενα-προτάσεις της κυβέρνησης προς τους καπιταλφασίστες δανειστές, είτε με την ολοκλήρωσή τους προς μια ταπεινωτική συμφωνία-υπόδειγμα για τον ευρωπαϊκό Νότο, είτε με μια καταστροφική και απροετοίμαστη έξοδο προς τη δραχμή, η οικονομία προσανατολίζεται στη χρηματοδότηση του παρασιτικού συμπλέγματος της άρχουσας τάξης: των τραπεζιτών, των οικογενειών διαπλοκής (μεγάλα έργα, νέα τεχνολογία, ΑΟΖ, κλπ) που επιβλήθηκαν μετά το 1990, των προμηθευτών του δημοσίου καθώς και στη νέα περιφερειακή αυτοδιοίκηση των ΕΣΠΑ ενός άχρηστου και ασυνεχούς τριτογενούς.

Τα ψίχουλα που θα πέσουν για την πολυπόθητη κίνηση του χρήματος και του ανοίγματος «νέων κύκλων» θα εξαντληθούν στις καθημερινές υποχρεώσεις της εργατικής τάξης, των ανέργων, των μικροεπαγγελματιών και των συνταξιούχων και θα επιστραφούν διπλά και τρίδιπλα από τις περικοπές μισθών και συντάξεων, από τις φορολογικές μεταρρυθμίσεις, από τα νέα τιμολόγια των «ΔΕΚΟ» καθώς επίσης κι από την απώλεια της δημόσιας περιουσίας.

Με ολοφάνερο όπλο, την απειλή της χρεωκοπίας, οι καπιταλφασίστες δανειστές έχοντας ενδυναμώσει το μαύρο γερμανικό μέτωπο απέναντι στην αμερικανική περικύκλωση, σπρώχνουν τη χώρα σε έναν εμφύλιο πόλεμο κι ανεξάρτητα από το «θετικό» αποτέλεσμα αυτών των «διαπραγματεύσεων» μεταξύ θύτη και θύματος. Κι αυτό διότι, είτε με την υπογραφή της συμφωνίας είτε με την πιθανή άρνησή της ο κύκλος της επίθεσης όχι μόνο δεν τελειώνει αλλά ανοίγει περαιτέρω τη δίψα για κέρδη. Αν μάλιστα, τα εκλογικά αποτελέσματα του φθινοπώρου στην Πορτογαλία και στην Ισπανία, δεν φέρουν στην εξουσία τα κόμματα που ευαγγελίζονται τη «χαλάρωση», το «κούρεμα» ή την «ελάφρυνση» των χρεών τους –που είναι πολύ πιθανόν λόγω του ελληνικού παραδείγματος- τότε μια νέα επίθεση θα ξεκινήσει να εξυφαίνεται προς τη χώρα και προς τον ευρωπαϊκό Νότο. Κι αν η Ισπανία η Ιταλία ή η Γαλλία έχουν ένα άλλο παραγωγικό εκτόπισμα και σχεδόν μηδενικά γεωπολιτικά ζητήματα, η Ελλάδα έχει απολέσει τον παλιό καλό της εαυτό στην πρωτογενή παραγωγή όπως στη βιοτεχνική και στην τεχνολογική δημιουργία.

Η Ελλάδα, κατ’ εξοχήν χώρα εργατοτεχνιτών και μικρών ανεξάρτητων παραγωγών, όσον αφορά στο εσωτερικό της-κι όχι στη διασπορά, μακριά και πέρα από φορντικά μοντέλα μεγάλων μονάδων παραγωγής και βιομηχανικής γεωργίας, έχει καταντήσει μια παρασιτική απόφυση της Δύσης. Για αυτό και προβάλει ο εφιάλτης του λιμού και του μαρασμού -ιδιαίτερα στην Αττική- αλλά και στις μεγάλες πόλεις της Μακεδονίας, της Κεντρικής Ελλάδας και της Πελοποννήσου.

Αυτή η δυστοπία που είναι κατάληξη επιλογών των διεθνών μηχανισμών αλλά και της ντόπιας κρατικοδίαιτης ρεμούλας, ιδιαίτερα από το 1992 και μετά, έχει συνέπειες βαρύτατες: η ένταση ενός ταϊλανδοποιημένου τουριστικού προτύπου, η συνέχιση της χρηματοδότησης για τον παρασιτικό τριτογενή τομέα των προμηθευτών, τα πιθανά μεγάλα έργα των εργολάβων, η συγκεντροποίηση της γεωργικής μικροϊδιοκτησίας σε λίγα χέρια για διάφορες χρήσεις, η καταστροφή της μικρής κτηνοτροφίας και αλιείας, η συνέχιση του (EL DORADO) προτύπου ανάπτυξης και καταστροφής της γης των δασών και των υδάτων καθώς και άλλες επιλογές που ήδη έχουν δρομολογηθεί από τον Φούχτελ κι άλλους διεθνείς γκαουλάιντερ, παραδοσιακούς συμμάχους και μη. Αν προσθέσουμε την αναγκαστική μετανάστευση προς τις χώρες της Ευρώπης και την περαιτέρω χρήση των προσφύγων που όλο και πολλαπλασιάζονται στις «ειδικές οικονομικές ζώνες» που προβλέπει ο δήθεν «αντι»ρατσιστικός νόμος για την ιθαγένεια, τότε μιλάμε για μια άνευ προηγουμένου καταστροφή. Η δε πολιτική της διάσταση είναι τρομαχτική αφού θα αναδυθούν όλες οι σκοτεινές δυνάμεις που θα δημιουργήσουν έναν πρωτόγνωρο διχασμό, συνέχειας αυτού που ζήσαμε ως καρικατούρα τη διετία 2012-2013.

Οι παρακρατικές ευρω-Μαϊντάν συμμορίες, οι καναλάρχες και τα ιδιωτικά κονσόρτσιουμ, οι ιδιοκτήτες ποδοσφαιρικών ομάδων με τις στρατιές τους, το οικονομικό-πολιτικό λόμπι της δραχμής όπως και η ναζιστική συμμορία σε νέους ρόλους, ετοιμάζονται για ένα πόλεμο όπου θα επιτύχουν, μέσα από έναν διχασμό, την αναπότρεπτη μεγέθυνση αυτού που γνωρίσαμε ή διαβάσαμε για την επένδυση των μεταλλείων στις Σκουριές. Κι έχουμε ένα λαό απροετοίμαστο, με παραγωγικό αδιέξοδο και πολιτισμικά καθημαγμένο από την τηλεόραση και το νέο σχολείο της πολιτισμικής προσαρμογής.

Απέναντι σ’ αυτήν την τραγική μοίρα, οφείλουμε να συμβάλουμε στην ανασυγκρότηση του λαού μας με όσες δυνάμεις έχει, που κατακερματισμένα και χωρίς ιστό συνεχίζουν να στοιχειώνουν την ιδιοπροσωπία του. Οι φρέσκιες ιδέες του ελευθεριακού κινήματος είναι οι μοναδικές που μπορούν να εμποτίσουν τις όποιες εναπομείνασες παραγωγικές δυνάμεις, σε μια φιλική-συνεργατική οικονομία που ...

Σάββατο, 20 Ιουνίου 2015

O πρόεδρος του Ισημερινού στο euronews: "Δεν φταίει μόνο η Ελλάδα για όσα έγιναν"


Ο πρόεδρος του Ισημερινού Ραφαέλ Κορρέα βρέθηκε στις Βρυξέλλες για να λάβει μέρος στη σύνοδο κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τις χώρες της Λατινικής Αμερικής και Καραϊβικής.

Η χώρα του είναι μία από τις αναπτυσσόμενες οικονομίες της Λατινικής Αμερικής και προσελκύει επενδυτές από όλο τον κόσμο.

Μιλώντας αποκλειστικά στο euronews, ο Κορρέα εξηγεί την προσωπική του συνταγή για τη δημιουργία μιας βολιβαριανής μεν αλλά και προσανατολισμένης στην παγκόσμια αγορά χώρας, ενώ παρουσιάζει τις σκέψεις του για την παγκόσμια και ευρωπαϊκή κρίση κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στην κατάσταση στην Ελλάδα.

*euronews:
Κύριε πρόεδρε, το 2014 το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν του Εκουαδόρ αυξήθηκε πάνω από 4%. Πρόκειται για υπερτριπλάσιο ποσοστό απο τον μέσο όρο ανάπτυξης των οικονομιών της περιοχής. Πώς τα καταφέρατε, σε μια περίοδο παγκόσμιας αλλά και διαρθρωτικής κρίσης;*

Ραφαέλ Κορέα:
Πέρυσι, μια δύσκολη χρονιά για τη Λατινική Αμερική, αυτή η περιοχή είχε ανάπτυξη 2,1% ενώ το Εκουαδόρ 3,8%. Η «μη πετρελαϊκή οικονομία» μας στο Εκουαδόρ αναπτύχθηκε όμως με ρυθμούς 4,3%. Επομένως, τα πήγαμε καλά συγκριτικά με την υπόλοιπη περιοχή. Πώς τα καταφέραμε; Γνωρίζαμε την οικονομία, ξέραμε ότι το κλειδί ήταν να προστατεύσουμε την δική μας παραγωγή και τις δικές μας θέσεις εργασίας. Δεν ακούσαμε τις «Σειρήνες», το «ο καθένας για τον εαυτό του». Παραχωρήσαμε προνόμια στην δική μας παραγωγή, προστατεύσαμε τις θέσεις εργασίας και δημιουργήσαμε ένα ισχυρό επενδυτικό πρόγραμμα που προσελκύει ιδιώτες επενδυτές. Μιλάμε για επενδύσεις στις υποδομές, στην ενέργεια, στην εκπαίδευση.
Εμείς, οι Λατίνοι, είμαστε… «ειδικοί» στην κρίση. Τις βιώσαμε όλες και ανησυχούμε για την Ευρώπη, επειδή κάνετε τα ίδια λάθη με εμάς. Ας μιλήσουμε, για παράδειγμα, για την Ελλάδα. Για τις συνθήκες υπό τις οποίες η συγκεκριμένη χώρα μπήκε στα πακέτα του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου. Τα ίδια έγιναν και με εμάς,. τους Λατίνους. Όλα αυτά τα μέτρα δεν είναι όμως για να ξεπεράσεις την κρίση, έχουν σκοπό μόνο την εξυπηρέτηση του χρέους. Από τη μία πλευρά σου δίνουν χρήματα και κεφάλαια, από την άλλη σου επιβάλουν ορισμένα σκληρά μέτρα: μειώσεις μισθών, περικοπές επιδομάτων, μαζικές απολύσεις στον δημόσιο τομέα. Και όλα αυτά για να βρεθούν τα χρήματα να πληρωθεί ένα ιδιωτικό χρέος. Έτσι, στο τέλος οι χώρες είναι χρεωμένες μέσα από πολυμερείς συμβάσεις. Και όλο αυτό μόνο για να εγγυηθούν ένα ιδιωτικό χρέος. Οι απλοί άνθρωποι δεν λαμβάνουν τίποτα. Δεν βρίσκονται εκτός κρίσης. Βλέπουμε ότι όλο αυτό επαναλαμβάνεται και στην Ευρώπη και σημαίνει την απόλυτη κυριαρχία του κεφαλαίου στους ανθρώπους στο όνομα του αυτοαποκαλούμενου φιλελευθερισμού, ο οποίος όμως στην πραγματικότητα είναι μόνο μία ιδεολογία.

*euronews:
Δεν θεωρείτε ότι υπάρχει πρόβλημα όταν κάποιος ζει πάνω από τις δυνατότητές του;*

Ραφαέλ Κορρέα:
Κοιτάξτε να δείτε, το ζήσαμε όλο αυτό. Ήταν η κρίση χρέους στη Λατινική Αμερική στη δεκαετία του ’80 . Πριν το 1976 κανείς τραπεζίτης δεν ερχόταν στη Λατινική Αμερική, ούτε καν για διακοπές. Μετά το 1976 άρχισαν να έρχονται μαζικά και πήγαιναν στα υπουργεία Οικονομικών με τις τσάντες τους γεμάτες με χρήματα, ώστε να χορηγήσουν πιστώσεις. Για να προσφέρουν όπλα σε δικτατορικά καθεστώτα, όχι σε δημοκρατίες. Δημιούργησαν το μεγάλο λατινοαμερικάνικο χρέος και βοηθήθηκαν και από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Είπαν ότι είναι επιθετικό χρέος, με αυτά τα εξαιρετικά κερδοφόρα έργα μπορείτε να πληρώσετε τα χρέη σας, κλπ. Η πραγματικότητα όμως ήταν εντελώς διαφορετική.
Με τις λεγόμενες πετρελαϊκές κρίσεις, οι αραβικές χώρες είχαν ένα πλεόνασμα μετρητών, σε δολάρια, που τα έβαζαν στις τράπεζες του πρώτου κόσμου. Όμως η δουλειά των τραπεζών δεν είναι να κρατούν αυτά τα δολάρια, αλλά να τα επενδύουν κάπου. Δεν ήξεραν πού να τα βάλουν και αποφάσισαν να τα βάλουν στη Λατινική Αμερική. Πίστευαν ότι οι χώρες δεν θα μπορούσαν να αποτύχουν μέχρι και το 1982, όταν το Μεξικό είπε: «δεν μπορούμε να πληρώσουμε άλλο το χρέος». Οι τραπεζίτες κατέληξαν στο εύκολο συμπέρασμα ότι όλο αυτό ήταν ένα πρόβλημα υπερδανεισμού ότι τα κράτη ζητούσαν πολλά χρήματα. Όμως ποτέ δεν είπαν ότι ήταν και πρόβλημα υπερβολικής παροχής χρημάτων που δόθηκαν από τις τράπεζες.
Οι τραπεζίτες ήξεραν τις οικονομικές καταστάσεις ορισμένων χωρών αλλά υπήρχε διαφθορά ώστε να δημιουργηθούν χρέη για την αγορά όπλων και την βοήθεια των δικτατοριών. Τώρα θέλετε να μου πείτε ότι οι τράπεζες δεν ήξεραν την ελληνική κατάσταση; Το τεράστιο δημοσιονομικό έλλειμμα, που κρύβονταν πίσω από τα χρέη; Και τώρα λένε ότι η Ελλάδα ήταν η μόνη υπεύθυνη για αυτό; Τουλάχιστον, ας αναλάβουμε όλοι τις ευθύνες μας, ας μοιραστούμε την ευθύνη. Λύσεις μπορούν να προκύψουν από αυτό. με την εμπειρία μας στα οικονομικά, και είμαι ο πρώτος πρόεδρος με γνώσεις οικονομικών στην ιστορία της χώρας και έχουμε μια καλή ομάδα στα οικονομικά σε αυτήν την κυβέρνηση. Όπως είπα, είμαστε πολύ προσεκτικοί σχετικά με το χρέος μας. Για παράδειγμα, το Σύνταγμά μας απαγορεύει να δημιουργούμε χρέη για κοινωνικούς σκοπούς. Θα ήταν ένα παράδοξο. Γιατί; Επειδή από την μία πλευρά μας πίεζαν ασφυκτικά να πληρώσουμε ένα παράνομο χρέος λέγοντάς μας ότι η χώρα χρειάζεται νοσοκομεία και σχολεία, με αποτέλεσμα να έρθει το ΔΝΤ μαζί με την Παγκόσμια Τράπεζα και να μας πουν: «πάρτε αυτά τα λεφτά για την κοινωνική ανάπτυξη», και εμφανίστηκαν σαν οι καλοί. Τα κοινωνικά προγράμματα μπορεί να είναι πολύ κερδοφόρα, όμως χρειάζεσαι δολάρια για να αποπληρώσεις το χρέος σου σε δολάρια. Και έτσι δημιουργήθηκαν νέα προβλήματα. Τώρα μπορείς να δημιουργήσεις χρέος μόνο σε προγράμματα που μπορούν να φέρουν κέρδος. Για παράδειγμα, κοινωνικά προγράμματα που μπορούν να αποφέρουν κέρδη σε δολάρια. Είμαστε πολύ προσεκτικοί με το χρέος. Και είμαστε επίσης πολύ προσεκτικοί με το επενδυτικό πρόγραμμα και πού πάνε τα χρήματα. Θέλουμε χρηματοδότηση. Μπορούμε να πληρώσουμε τα χρέη αλλά θέλουμε αυτά τα προγράμματα να είναι προσοδοφόρα.

*euronews:
Ο Ισημερινός προσπαθεί να αναπτυχθεί σε κάθε τομέα. Η Βενεζουέλα στοιχημάτισε πολλά στο πετρέλαιο. Όταν όμως οι τιμές έπεσαν, η χώρα μπήκε σε κρίση…*

Ραφαέλ Κορρέα:
Η Βενεζουέλα εξαρτάται από το πετρέλαιο πολύ περισσότερο σε σχέση με τον Ισημερινό. Όλα αυτά δεν μπορούν να αλλάξουν σε ένα-δύο χρόνια, ούτε καν σε δέκα ή είκοσι χρόνια. Αυτές είναι διαρθρωτικές αλλαγές. Αυτή είναι η ανάπτυξη…

*euronews:
Πιστεύετε ότι το Καράκας έκανε λάθη;*

Ραφαέλ Κορρέα:
Καταρχήν το σύστημα ανταλλαγής. Ένα τέτοιο ελεγχόμενο σύστημα ανταλλαγών, σαν και αυτό της Βενεζουέλας, μπορεί να είναι καλό βραχυπρόθεσμα, αλλά δεν μπορείς να το κρατήσεις αυτό μακροπρόθεσμα. Για αυτό η Βενεζουέλα έχει την μαύρη αγορά, τόσο μεγάλη διαφορά ανάμεσα στο νόμιμο και το παράνομο συνάλλαγμα. Όλο αυτό δημιουργεί μεγάλες στρεβλώσεις, διαφθορά, και οι αρχές το γνωρίζουν. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να κάνουμε νομικές μεταρρυθμίσεις, ακόμα και συνταγματικές. Δεν είναι κάτι εύκολο. Υπάρχει σε καθημερινή βάση μια αντιπολίτευση η οποία δεν είναι δημοκρατική, αλλά μια αποσταθεροποιητική δύναμη.

*euronews:
Τι είδους σχέση έχετε με το Ηνωμένο Βασίλειο, με δεδομένη την υπόθεση του Τζούλιαν Ασάνζ;*

Ραφαέλ Κορρέα:
Ο Ασάνζ μπορεί να περάσει το υπόλοιπο της ζωής του στην πρεσβεία μας στο Λονδίνο και θα είναι πάντα ευπρόσδεκτος, όμως το πρόβλημα μπορεί να λυθεί αύριο κιόλας και μάλιστα εύκολα, αν το Ηνωμένο Βασίλειο δώσει μια άδεια. Απλά φανταστείτε αν ήμασταν στη δική τους θέση, αν είχαμε έναν ευρωπαίο πρόσφυγα σε μια ευρωπαϊκή πρεσβεία στο Κίτο και αν τον κρατούσαμε επί τρία χρόνια χωρίς να του δίνουμε άδεια. Θα μας αποκαλούσαν δικτάτορες, φασίστες, θα μας προσήγαγαν στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο. Η Μεγάλη Βρετανία πρέπει να δώσει μία άδεια. Η Σουηδία θα μπορούσε πάντα να λάβει μια κατάθεση στην πρεσβεία μας στο Λονδίνο. Γιατί δεν το έκανε πριν; Τώρα το κάνουν γιατί διαφορετικά ρισκάρουν όλη η διαδικασία να παραγραφεί. Επομένως όλες αυτές τις ερωτήσεις θα πρέπει να τις κάνετε στην Σουηδία και το Λονδίνο, που θα μπορούσαν να λύσουν το πρόβλημα αύριο κιόλας.

*euronews:
Έχετε νιώσει ποτέ αντικείμενο εκμετάλλευσης από τον Τζούλιαν Ασάνζ;*

Ραφαέλ Κορρέα:
Δεν χορηγήσαμε το άσυλο επειδή συμφωνούμε με όσα ο Ασάνζ έκανε. Πιστεύω ότι κάθε κράτος έχει το δικαίωμα να κρατά απόρρητες κάποιες εμπιστευτικές πληροφορίες, ακόμα και αν ορισμένες διαρροές που έγιναν δημόσια ήταν φριχτές. Δείχνουν την ανηθικότητα και τις καταχρήσεις. Εμείς δεν συμφωνούμε με όσα έκανε. Αν κάτι παράνομο έχει γίνει, τότε θα πρέπει να τιμωρηθεί για αυτό. Ο σκοπός δεν αγιάζει τα μέσα. Αλλά αυτός δεν είναι ο λόγος για τον οποίο δώσαμε άσυλο στον Ασάνζ. Το κάναμε επειδή δεν ήταν σίγουρος ότι θα έχει μία δίκαιη δίκη. Μην ξεχνάτε ότι στην Αμερική κάποιοι φανατικοί απαίτησαν την θανατική ποινή με βάση τον νόμο για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας και την προστασία του αμερικανικού κράτους, που προβλέπει κάτι τέτοιο. Γι’ αυτό του δώσαμε άσυλο και όχι γιατί συμφωνούμε με τα μέσα που χρησιμοποίησε για να πάρει αυτές τις πληροφορίες.


Το σχετικό βίντεο: gr.euronews.com/2015/06/17/debt-in-latin-america-julian-assange-and-the-greek-crisis-ecuador-president/


Σάββατο, 6 Ιουνίου 2015

Η ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΡΧΙΣΕΙ ΑΠΟ ‘’ΧΘΕΣ’’

του Νίκου Ροή*

Είναι πρόδηλη πλέον η ανάγκη της χώρας για μια εφαρμοσμένη πολιτική παραγωγικής ανασυγκρότησης που θα στηρίζεται σε μοντέλα ρεαλιστικά, άμεσα εφαρμόσιμα, εναλλακτικά από τα υφιστάμενα και θα περνούν υπόψη δυο βασικές παραμέτρους, τον χώρο και τον χρόνο. Ο χώρος είναι η μνημονική Ελλάδα, υπερχρεωμένη, με ελάχιστη παραγωγή, στραγγαλισμένη από τον διεθνή παράγοντα, υπόδειγμα προς αποφυγή από τους πιστωτές για όποια άλλη χωρά διανοηθεί να ασκήσει ίδια πολιτική . Ο χρόνος εφαρμογής είναι ο ενεστώτας, με εξελισσόμενη την προσπάθεια συμφωνίας για μια λύση του χρέος, πλην αυτής της υποταγής και με την ευρύτερη έννοια αυτού , για την εφαρμογή αυτής της πολιτικής να είναι μηδενικός.

Η εικόνα φυσικά είναι ζοφερή από μόνη της χωρίς ιδιαίτερη ανάλυση και η παρουσίαση ‘’καθαρών λύσεων’’ θα ήταν τουλάχιστον βλακώδη από οποίων και να την επιχειρούσε. Παρόλα αυτά δεν έχουμε άλλη επιλογή από το να επιδιώξουμε σύνθετες λύσεις, οι οποίες θα παίρνουν υπόψη τους την Ελληνική πραγματικότητα όπως διαμορφώνεται κάθε μέρα, την γνώμη και τις προσδοκίες των παραγωγικών τάξεων και τέλος να συμφωνήσουμε για όλες τις εφικτές ενέργειες προς την κατεύθυνση της ανασυγκρότησης. Η προσπάθεια πρέπει να βασιστεί στον πρωτογενή και τον δευτερογενή τομέα, χωρίς να παραμελήσουμε τον τριτογενή και τις υπηρεσίες, στην κατεύθυνση της αλλαγής της ποσόστωσης υπέρ των δυο πρώτον, με ταυτόχρονη διόγκωση όλης της οικονομίας. Υπερασπιζόμαστε μέχρι τέλους ότι εργάζεται και παράγει εισόδημα και ότι δίνει ταυτόχρονα θέσεις εργασίας, για εμάς αυτά τα δυο είναι αλληλένδετα, το πέταμα της πετσέτας στο καναβάτσο ως ένδειξη ήττας είναι ανεπίτρεπτη.

Τα μοντέλα παραγωγής πρέπει να βασίζονται σε δυο κυρίαρχους άξονες

Α) Την παραγωγή νέων προϊόντων

Β) Την συνεργασία, συνέργια, συνύπαρξη, πολλών παραγωγικών υποκειμένων από την σύλληψη και την δημιουργία ενός προϊόντος έως την παραγωγή και τις υπηρεσίες μετά την διάθεση.

Αυτό πρέπει να γίνεται συγκεκριμένα, εξειδικευμένα σε κάθε τομέα της οικονομίας, μα πάνω από όλα μετά από διάλογο των κοινωνικών φορέων που εμπλέκονται και να προσπαθήσει να δώσει λύσεις παίρνοντας υπ΄ όψιν ότι η ανάπτυξη οργανώνεται και καθοδηγείται αλλά δεν διατάζεται. Στον πρωτογενή τομέα τα κύρια προβλήματα είναι

Α) Ο κλήρος στην Ελλάδα είναι μικρός και πολυτεμαχισμένος: ο μ.ο του κλήρου είναι 49 στρ. έναντι 143 στρ. στην Ε.Ε-27 και αποτελείται από 6-7 αγροτεμάχια. Η κατάσταση αυτή αποτρέπει τον οργανωτικό εξορθολογησμό της γεωργικής παραγωγής και την καθηλώνει σε αναποτελεσματικές μορφές εκμετάλλευσης με μειωμένη αξιοποίηση των παραγωγικών συντελεστών,

Β) Ο αγροτικός πληθυσμός είναι μεγάλος σε ηλικία (57 % άνω των 45 ετών) και με χαμηλότερο σχετικά με τον εθνικό μέσο όρο μορφωτικό επίπεδο, γεγονός που αποτελεί τροχοπέδη για διάχυση τεχνογνωσίας, υιοθέτηση σύγχρονων πρακτικών, εφαρμογή καινοτομιών και προσαρμογή σε μεταβαλλόμενες συνθήκες.

Γ) Ελάχιστη ποσότητα της αγροτικής παραγωγής περνά στην μεταποίηση.

Τέτοιου μεγέθους διαθρωτικά προβλήματα δεν λύνονται μόνο με την ύπαρξη σωστών κυβερνητικών θέσεων αλλά με την ύπαρξη ενός κοινωνικού διαλόγου που θα πείθει για τις δύσκολες και τις αντιδημοφιλείς λύσεις που θα προτείνει.

Στην Βιομηχανία υπάρχει πολυκερματισμός και πολυμορφία, παραδοσιακοί κλάδοι που έπαιζαν ρόλο ατμομηχανής στην ανάπτυξη της οικονομίας δεν υπάρχουν ποια, το ίδιο το ιδικό βάρος του συνόλου του κύκλου εργασιών της βιομηχανίας συγκριτικά με το ΑΕΠ είναι περίπου το μισό από ότι ήταν πριν δέκα χρόνια. Η διαμόρφωση των χαρακτηριστικών της , η σωστή αποτίμηση αυτών , ο δυισμός τους, πρέπει να συνυπολογιστεί στις προτεινόμενες λύσεις.

Α) Το 96% των επιχειρήσεων είναι ΜΜΕ και απασχολούν λιγότερο από δέκα άτομα, το 0.23% θεωρούνται μεγάλες και έχουν πάνω από διακόσια άτομα προσωπικό. Ο κύκλος εργασιών όμως είναι ετεροβαρής προς όφελος των μεγάλων, εάν πάμε στις εξαγωγές το 0.18% των επιχειρήσεων κάνει περίπου το 40% των εξαγωγών και ένας όμιλος μόνος έχει το 5% των εξαγωγών.

Β) Λίγες εταιρίες ακλούθησαν κυρίαρχα μοντέλα μαζικής παραγωγής διαμορφώνοντας ένα ενδιαφέρον τοπίο στην Ελληνική Βιομηχανία.

Γ) Ελάχιστη παράγωγη από πρώτες ύλες και εξόρυξη περνά στην μεταποίηση.


Το μοντέλο ανάπτυξης σίγουρα είναι πολιτική απόφαση η οποία όμως δεν μπορεί να προσπεράσει χωρίς να ακουμπήσει σε μια ήδη διαμορφωμένη κατάσταση. Αυτή η απόφαση δεν μπορεί να υλοποιηθεί χωρίς να έχεις την κοινωνία μαζί σου και για αυτό χρειάζεται κόπος και υπομονή να συνδιαλλαγής μαζί της,

Στην παρούσα κατάσταση όμως δεν έχουμε άλλη λύση από μια προσπάθεια που πρέπει να ξεκινήσει ‘’χθες’’

* Ο Νίκος Ροής είναι συντονιστής του Τμήματος Βιομηχανίας του ΣΥΡΙΖΑ
πηγή  ΣΥΡΙΖΑ Τμήμα Βιομηχανίας
Δημοσιεύτηκε στην ΑΥΓΗ στις 19.5.2015

Τετάρτη, 3 Ιουνίου 2015

Αναρχικοί εναντίον Ισλαμιστών: Η επανάσταση για την οποία δεν μιλά κανείς

Gareth Watkins από το CVLTNation*

Η Μέση Ανατολή της εποχής μας, είναι, ίσως, η τελευταία περιοχή του πλανήτη, στην οποία η κυρίαρχη δυτική ιδεολογία, θα αναζητούσε ποτέ τη ριζοσπαστική πολιτική σκέψη, πόσο μάλλον, να την δει να μεταφράζεται και σε δράση.

Η εικόνα που έχουμε για την περιοχή, συντίθεται από δικτατορίες, στρατιωτικά πραξικοπήματα και θεοκρατίες. Χτισμένη πάνω στα ερείπια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, αποτελείται από κούφια κράτη όπως το Αφγανιστάν και -όλο και περισσότερο- κράτη όπως το Πακιστάν, όπου οτιδήποτε έξω από την πρωτεύουσα, μοιάζει με το Mad Max. Αλλά δεν βρίσκεστε στα κατεστημένα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης αυτή τη στιγμή, σωστά;

Κατά μήκος των συνόρων της Συρίας, με την Τουρκία και το Βόρειο Ιράκ, βρίσκεται μια -κυρίως- κουρδική περιοχή, με πληθυσμό 4.600.000, στην οποία λαμβάνει χώρα ένα μεγάλο κοινωνικό πείραμα

Συμβαίνει κυριολεκτικά μέσα σε διασταυρούμενα πυρά μεταξύ της δικτατορίας της Συρίας, της μαζικής παραφροσύνης των ισλαμιστών του ISIS και την διαχρονική εχθρότητα της Τουρκίας, προς την ιδέα της κουρδικής αυτονομίας, ενώ κάπου στο βάθος αχνοφαίνονται το ΝΑΤΟ και οι ΗΠΑ. Το Κόμμα της Δημοκρατικής Ενότητας (PYD) και το Εθνικό Συμβούλιο των Κούρδων (ΧΕΝ), ίδρυσαν στην περιοχή της Rojava, μια κοινωνία που αναμιγνύει δημιουργικά τον άγριο φιλελευθερισμό (τα όπλα είναι παντού και δεν υπάρχουν φόροι - κανένας) με την αναρχική σκέψη του Occupy και μια υγιή δόση φεμινισμού. Στα καντόνια της Rojava, υπάρχει μια μικρή κεντρική κυβέρνηση, η οποία λειτουργεί με απόλυτη ποσόστωση του 40% των αντιπροσώπων να είναι υπέρ των γυναικών, όμως το μεγαλύτερο μέρος της δουλειάς, γίνεται σε τοπικό επίπεδο, ημέρα την ημέρα, δρόμο το δρόμο και από χωριό σε χωριό.

Ο επικεφαλής αρχιτέκτονας της ιδέας της Δημοκρατικής συνομοσπονδίας, ο Αμπντουλάχ Οτσαλάν, εξηγεί ότι «Οικολογία και φεμινισμός είναι κεντρικοί πυλώνες» του συστήματος και αιχμές του δόρατος, κάτι που στη Δυτική σκέψη συναντάται μόνο στο περιθώριο της πολιτικής. Στη Rojava, οι άνδρες που κακοποιούν τις γυναίκες τους, αντιμετωπίζουν καθολικό εξοστρακισμό από την κοινότητα και η ζωή τους καθίσταται αδύνατη σε ένα περιβάλλον το οποίο διακρίνεται ιδιαίτερα για την κοινωνικότητα του και την αλληλοσύνδεση μεταξύ των μελών του. Αντί για την ύπαρξη αστυνομικής δύναμης και φυλακών, λειτουργούν «επιτροπές ειρήνης» σε κάθε δήμο. Δουλειά τους είναι να εκτονώνουν τους κύκλους των ενδο-οικογενειακών δολοφονιών αντεκδίκησης, επιδιώκοντας συναινετικές συμφωνίες μεταξύ των αντίδικων πλευρών - και λειτουργεί.

Το μόνο μέρος του πειράματος της Rojava που έχει ελκύσει τη διεθνή προσοχή είναι οι παραστρατιωτικές μονάδες του YPJ, που αποτελούνται αποκλειστικά από γυναίκες. Έχουν αγωνιστεί και κερδίσει, μάχες τόσο κατά ISIS, όσο και κατά του συριακού στρατού. Το NBC, ο Guardian, ακόμη και το Marie Claire, έχουν καλύψει όλα τα κατορθώματα του YPJ, χωρίς να αναφερθούν ούτε καν επιγραμματικά στην ιδεολογία, που βρίσκεται πίσω από αυτά τα κατορθώματα. Ήταν οι κοπέλες του YPJ, μαζί με τους άνδρες συναδέλφους τους, του YPG, που διέσωσαν τις χιλιάδες των Yazidis, που παρέμεναν εγκλωβισμένοι και περικυκλωμένοι από τους ισλαμιστές του ISIS, στο όρος Sinjar, στο βόρειο Ιράκ. Η κοινότητα των Γιεζίντι είχε την ατυχία να βρίσκεται σχεδόν εξ ολοκλήρου μέσα στις περιοχές που ελέγχει το ISIS. Αποτελούσε, δε, για αυτούς τους ισλαμιστές, μια μισητή μειοψηφία, μέσα στον ισλαμικό κόσμο εδώ και χίλια χρόνια, η οποία κατηγορείται για «λατρεία του διαβόλου». Την ώρα που οι ΗΠΑ έριχναν προμήθειες από αέρος στους εγκλωβισμένους, ήταν οι ομάδες των Σύριων πολεμιστών, που έσπαγαν τις γραμμές του ISIS και έσωζαν δεκάδες χιλιάδες ζωές.

Ακόμη, υπερασπίστηκαν με επιτυχία την πόλη του Kobani, όταν το ISIS ξεκίνησε ολομέτωπη επίθεση κατά της μικρής πόλης των σαράντα πέντε χιλιάδων κατοίκων, χρησιμοποιώντας τανκς, πυραύλους, ακόμη και μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Παρά τις σοβαρές απώλειες, η πόλη παραμένει ελεύθερη, αν και τα γύρω χωριά εξακολουθούν να αμφισβητούνται.

Η YPJ / G και το Κίνημα Δημοκρατικής Κοινωνίας δεν είναι φυσικά τέλειοι σε όλα: έχουν κατηγορηθεί για τη χρήση παιδιών-στρατιωτών (κορίτσια από την ηλικία των δώδεκα χρησιμοποιούνται ως μάγειρες και καθαριστές για τις YPJ και υποβάλλονται σε κάποια βασική εκπαίδευση μάχης, αν και δεν ρίχνονται στη μάχη) και είναι για πάντα στιγματισμένοι από την ένωσή τους με το Κουρδικό Εργατικό Κόμμα (ΡΚΚ), το οποίο, υπό την ηγεσία του Αμπντουλάχ Οτσαλάν χαρακτηρίστηκε τρομοκρατική οργάνωση από τα περισσότερα κράτη ανά τον κόσμο. Το πρώην μαρξιστικό-λενινιστικό κόμμα έχει ακόμη κατηγορηθεί για σκοτεινές διασυνδέσεις με το εμπόριο ναρκωτικών και τις Τουρκικές Μυστικές Υπηρεσίες.

Ωστόσο, παρ 'όλα τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν, οι άνθρωποι της Rojava αποτελούν, αυτή τη στιγμή, το μόνο κίνημα μεγάλης κλίμακας σε ολόκληρο τον πλανήτη, το οποίο εφαρμόζει πραγματικά μια εναλλακτική πρόταση απέναντι στο κράτος και τον καπιταλισμό.

Όπως οι ισπανικές αναρχικές ομοσπονδίες και οι Ζαπατίστας του Μεξικού πριν από αυτούς, οι άνθρωποι της Rojava έχουν επιλέξει να κάνει το αδύνατο: να δημιουργήσουν μια νέα κοινωνία, τη στιγμή μάλιστα που αγωνίζονται σαν μία από τις μικρότερες δυνάμεις σε αυτό τον περιφερειακό πόλεμο, ισορροπώντας πάνω σε ένα τεντωμένο σκοινί. Μόνο ο χρόνος θα δείξει αν θα μπορέσουν να το φτάσουν μακριά.
πηγές  left.grcvltnation.com

Σάββατο, 23 Μαΐου 2015

Για την Αριστερά το ζήτημα χωρισμού κράτους-Εκκλησίας αποτελεί ένα από τα κορυφαία στοιχεία συγκρότησης της ταυτότητάς της


Τα ιερά λείψανα και ο χωρισμός κράτους - Εκκλησίας

της Σίας Αναγνωστοπούλου

Εγώ ειμί η Αλήθεια. Με αυτή την ευαγγελική ρήση τίθενται ρητά τα όρια ανάμεσα στον κοσμικό και τον θρησκευτικό χώρο. Αν ο θρησκευτικός χώρος ορίζεται από τη μία και μοναδική Αλήθεια, η οποία δεν επιδέχεται καμιά διαπραγμάτευση, καμιά συζήτηση, ο κοσμικός χώρος ορίζεται από πολλές και συγκρουόμενες θεωρήσεις, από πολλά και διαφορετικά συμφέροντα, από πολλές και αντίπαλες ιδεολογίες. Αν ο θρησκευτικός χώρος ορίζει ποίμνιο, στη βάση της πίστης και της υποταγής στον Θεό, ο κοσμικός χώρος ορίζει ομάδες-τάξεις, ορίζει πολίτες που διαπραγματεύονται, διαλέγονται, συγκρούονται με την κοσμική εξουσία, στη βάση συμφερόντων, ιδεολογιών, πολιτικών. Σε αυτά τα μείζονα θέματα απάντησε ο Διαφωτισμός και τα εμπέδωσαν οι επαναστάσεις, τουλάχιστον στην Ευρώπη -- της Ελλάδας συμπεριλαμβανόμενης. Τις τελευταίες μέρες στη χώρα μας, και εν μέσω επειγόντων προβλημάτων, ανέκυψε και το «ζήτημα των λειψάνων», ή καλύτερα το πώς διακρίνεται το ποίμνιο από το σώμα των πολιτών.

Αναμφισβήτητα, οι πιστοί μπορούν να προσκυνούν τα λείψανα της αγίας Βαρβάρας ή οποιουδήποτε αγίου, όταν ορίζονται ως ποίμνιο, μέσα στον χώρο της Εκκλησίας, γιατί στον δικό της χώρο ορίζεται επί της γης το ποίμνιο. Η Εκκλησία και οι λειτουργοί της ορίζουν τους κανόνες και τους τρόπους συλλογικής έκφρασης (προσκύνημα λειψάνων, εικόνων κλπ.) του θρησκευτικού αισθήματος του ποιμνίου, μέσα στους χώρους που βρίσκονται υπό τη δικαιοδοσία της. Η πολιτεία δεν μπορεί και δεν πρέπει να αναμιγνύεται σε αυτούς. Όταν όμως γίνεται περιφορά λειψάνων σε νοσοκομεία ή άλλους δημόσιους χώρους, που βρίσκονται στη δικαιοδοσία της πολιτείας, τα πράγματα αλλάζουν. Στον δημόσιο χώρο το κράτος είναι υποχρεωμένο να εξασφαλίσει ταδικαιώματα των πολιτών του, και στο νοσοκομείο ειδικότερα να εξασφαλίσει τους πλέον ορθολογικούς όρους ίασης των ασθενών-πολιτών.

Ο κάθε ασθενής διαχειρίζεται τον πόνο του με τους ιδιωτικούς τρόπους που του υπαγορεύει η πίστη ή η απιστία του -- με προσευχή, με τάματα, με ό,τι κρίνει ο καθένας καλύτερο. Στο νοσοκομείο όμως απαιτεί από το κράτος να έχει τους καλύτερα εξοπλισμένους επιστημονικά γιατρούς, το καλύτερο νοσηλευτικό προσωπικό, τις καλύτερες δυνατές συνθήκες νοσηλείας. Οι ασθενείς στο νοσοκομείο δεν συγκροτούν ποίμνιο, είναι πολίτες. Η περιφορά λειψάνων στο νοσοκομείο ή σε οποιονδήποτε δημόσιο χώρο με τη συμβολή του κράτους, συνιστά ανοίκεια (για να μην πω ανατριχιαστικά μεσαιωνική) πράξη ταύτισης ποιμνίου-πολιτών, και μάλιστα σε έναν χώρο όπου ο ορθολογισμός, και όχι η πίστη, πρέπει να κυριαρχεί -- κι αυτό οφείλει να το εξασφαλίζει το κράτος. (Το γεγονός μάλιστα ότι δεν πρόκειται για οποιοδήποτε δημόσιο ίδρυμα, αλλά για νοσοκομείο, με ανθρώπους ασθενείς, και ειδικά καρκινοπαθείς, βαραίνει πολύ θλιβερά την κατάσταση -- δεν χρειάζεται να επιμείνω σ' αυτό). Αν ο γιατρός κάνει τον σταυρό του πριν χειρουργήσει, είναι δικό του θέμα. Στο νοσοκομείο όμως έχει προσληφθεί με βάση τα πτυχία και την ικανότητά του, όχι την πίστη του.

Γιατί όμως ξέσπασε αυτή η άγρια κόντρα, όταν ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ, Νίκος Φίλης, είπε τα αυτονόητα; Ξέσπασε γιατί στη χώρα μας δεν έγιναν ποτέ σαφή τα όρια ποιμνίου-πολιτών. Γιατί για να γίνουν σαφή πρέπει να πραγματοποιηθεί ο χωρισμός κράτους-Εκκλησίας· και σε αυτό το θέμα τα ιδεολογήματα, οι μισοειπωμένες «αλήθειες» της Ιστορίας μας, οι στρεβλώσεις περί του πώς συγκροτήθηκε το έθνος-κράτος περισσεύουν. Για την Αριστερά το ζήτημα χωρισμού κράτους-Εκκλησίας αποτελεί ένα από τα κορυφαία στοιχεία συγκρότησης της ταυτότητάς της. Ο χωρισμός δεν συνιστά, βέβαια, εχθρική πράξη απέναντι στην Εκκλησία, ούτε απέναντι στην ελληνικότητα των Ελλήνων. 


Καταρχάς, αποτελεί διάβημα προς την επανασυγκρότηση του δημόσιου χώρου, ένα διάβημα που έμεινε ημιτελές από τον 19ο αιώνα και ευνόησε τις πάσης φύσεως πελατειακές και αδιαφανείς σχέσεις. 

Δεύτερον, σε μια εποχή όπου η Αριστερά παλεύει να ορίσει και να κινητοποιήσει το συλλογικό, πολιτικό υποκείμενο αντίστασηςαπέναντι στις νεοφιλελεύθερες δυνάμεις, είναι εκ των πραγμάτων υποχρεωμένη, σεβόμενη τα θρησκευτικά αισθήματα των πολιτών και τους χώρους έκφρασής τους, να λειτουργήσει ως δύναμη διαπαιδαγώγησης και χειραφέτησης των πολιτών και όχι ως συν-εκφραστής, μαζί με την Εκκλησία, της θρησκευτικότητάς τους. 

Η θρησκεία μπορεί να αποτελεί ένα από τα στοιχεία ταυτότητας αυτού του υποκειμένου αντίστασης, δεν μπορεί όμως το συλλογικό, πολιτικό υποκείμενο να συνορίζεται εξ αδιαιρέτου από την Εκκλησία και το κράτος. Η θρησκεία δεν είναι φορέας --είναι ένα από τα στοιχεία-- της ελληνικότητας των Ελλήνων. Και σ' αυτό πρέπει η Αριστερά να είναι ξεκάθαρη. Αν το δόγμα του νεοφιλελευθερισμού κατόρθωσε να μετατρέψει το πολιτικό σώμα σε κοινότητα-ποίμνιο, με βάση πολιτισμικά ή/και θρησκευτικά χαρακτηριστικά, η μάχη της Αριστεράς είναι ακριβώς για το αντίθετο.



ΠΩΛ ΣΕΖΑΝ, «ΤΡΙΑ ΚΡΑΝΙΑ ΣΕ ΧΑΛΙ»

πηγή Ενθέματα

Κυριακή, 17 Μαΐου 2015

Ετιέν Μπαλιμπάρ: Είμαι ευρωπαίος φεντεραλιστής, αυτό δεν αρέσει σε όλο τον κόσμο

"Το μέλλον της Ελλάδας είναι εντός μια Ευρώπης που πρέπει να χτίσουμε"

Συνέντευξη στον Kώστα Μαυροειδή και την Μαγδαληνή Βαρούχα

Συναντήσαμε τον Ετιέν Μπαλιμπάρ, παραμονή της ομιλίας του με το Γιάννη Σταυρακάκη για το Λαϊκισμό, χαλαρό και ευδιάθετο στην αυλή του Γαλλικού Ινστιτούτου να πηδά αυθόρμητα από το ένα θέμα στο άλλο. Πριν ανοίξει το μικρόφωνο θυμήθηκε την διαγραφή του το 1981! από το Γαλλικό Κομμουνιστικό Κόμμα και πόσο ενδιέφερε το γεγονός την αμερικανική πρεσβεία, όταν επισκέφθηκε για πρώτη φορά τις Η.Π.Α. το 1983. Πέρασε στη θεωρητική και ανθρώπινη σχέση του με τον Νίκο Πουλαντζά, με αυτή την τελευταία να πυκνώνει τον τελευταίο χρόνο της ζωής του. Και μετά ήρθε στα σημερινά του Γαλλικού Μετώπου της Αριστεράς με τις διαιρέσεις Λωράν-Μελανσόν. Το μαγνητόφωνο κατέγραψε τον φιλόσοφο και καθηγητή του πανεπιστημίου Ίρβιν της Καλιφόρνια να μιλά με πάθος για μια Ευρώπη που πρέπει ν’ αλλάξει, για την Ελλάδα, για τον ΣΥΡΙΖΑ.

Στα μέσα του 2012 δηλώνατε πως «Είμαστε όλοι Έλληνες, είμαστε όλοι Ευρωπαίοι», εκτιμώντας ότι η καταστροφή της Ελλάδας θα επέφερε την καταστροφή της Ευρώπης στο σύνολό της. Θα λέγατε το ίδιο και σήμερα;

Δεν είμαι ο μόνος που το έλεγα. Πρόκειται για μια φράση που χρησιμοποιήθηκε από μεγάλο αριθμό διανοούμενων της αριστεράς, όπου πρέπει πάντως να πούμε ότι υπάρχουν σημαντικές διαφοροποιήσεις εκτιμήσεων σχετικά με την Ευρώπη. Το ζήτημα δεν εξαντλείται στο αν θέλουμε μια ενωμένη Ευρώπη, αλλά μας επιβάλλει να κουβεντιάσουμε ποια είναι η σχέση ανάμεσα στην επιβίωση της Ευρώπης και στη σωτηρία του Ελληνικού λαού. Οι διαφοροποιήσεις σήμερα έχουν διευρυνθεί. 

Από τη μεριά μου διατηρώ τη θέση που είχα και που δεν είναι αυτονόητη. Εκτιμώ πως το μέλλον της Ελλάδας είναι εντός της Ευρώπης -όχι της οποιασδήποτε Ευρώπης- εντός μιας Ευρώπης που πρέπει να χτίσουμε. ‘Η αν θέλετε να πούμε τα πράγματα με πρόσημο περισσότερο αρνητικό, εκτιμώ πως η αποπομπή της Ελλάδας, η έξοδος της από την Ευρώπη, θα έχει πολύ σοβαρές συνέπειες για την ίδια την Ελλάδα. Νομίζω ότι είναι και η άποψη της πλειονότητας των Ελλήνων, αλλά όχι απαραίτητα όλων των Ελλήνων. 

Η κατάσταση είναι τόσο δύσκολη αυτή τη στιγμή και οι σχέσεις που αναπτύσσονται τόσο συγκρουσιακές που μας βοηθάει να κατανοήσουμε γιατί υπάρχουν άνθρωποι που σκέφτονται το αντίθετο, δηλαδή το ότι τα πράγματα θα πήγαιναν καλύτερα για την Ελλάδα αν δεν ήταν πια στην Ευρώπη, χωρίς αυτό να σημαίνει αναγκαστικά ότι θα ήταν καλύτερα να αναζητηθεί βοήθεια στη Μόσχα, δεν είναι μια απαραίτητη προϋπόθεση. (γελάει). Διατηρώ επίσης περισσότερο παρά ποτέ την άποψή μου πως η Ευρώπη για να επιβιώσει -ή καλύτερα για να μετασχηματίσει τον τρόπο που θα της επιτρέψει να επιβιώσει- οφείλει να επιλύσει το ελληνικό θέμα λαμβάνοντας υπόψη τις επιθυμίες του ελληνικού λαού. 

Δεν χρειάζεται επομένως η επιβολή μιας νέας τιμωρίας στους Έλληνες. Καθώς η κατάσταση παραμένει τεταμένη, η έκβαση παραμένει αβέβαιη. Υπάρχουν δεδομένα περισσότερο ευνοϊκά σε σχέση με το 2012, κυρίως το γεγονός ότι οι Έλληνες εξέλεξαν μια νέα κυβέρνηση και δεδομένα περισσότερο δυσμενή, κυρίως το γεγονός ότι υπάρχουν πολιτικές δυνάμεις που παίζουν με τον εκφυλισμό της κατάστασης. Ο κίνδυνος για την Ευρώπη παραμένει μεγάλος.

Xρησιμοποιείτε τον γκραμσιανό όρο «interregnum» για να μιλήσετε για το μεταβατικό χαρακτήρα της σημερινής συγκυρίας. Στη φάση που διανύουμε, τι αναπτύσσει μεγαλύτερη ταχύτητα, οι δυνάμεις της καταστροφής της Ευρώπης ή αυτές της ανασύνθεσής της;

Tον όρο τον χρησιμοποιεί και ο Άγγλος κοινωνιολόγος πολωνικής καταγωγής Ζίγκμουντ Μπάουμαν και μας παραπέμπει στο ζήτημα της κυριαρχίας. Είμαστε στην περίοδο ανάμεσα στο θάνατο του προηγούμενου ηγεμόνα και την ανάληψη της εξουσίας από το νέο. 

Σε πολλές ιστορικές στιγμές, πρόκειται για φάση ιδιαίτερα επικίνδυνη γιατί η κυριαρχία παραμένει έωλη. Είναι αυτό που ο Αγκάμπεν ονομάζει «κατάσταση έκτακτης ανάγκης». Όπως και ο Λένιν το διατύπωνε από τη μεριά του, είναι η στιγμή όπου η παλιά εξουσία δεν μπορεί να ασκηθεί και η νέα που κυοφορείται δεν ανέχεται τον παλιό τρόπο διακυβέρνησης. Αναδύονται τότε φαινόμενα πολιτικής και κοινωνικής παθολογίας. 

Είμαστε στην Ευρώπη σε μια τέτοια στιγμή με πολλά παθολογικά σημεία γιατί το παλιό καθεστώς και ειδικότερα η δομή της Ε.Ε. όπως προέκυψε όχι βέβαια από τη Συνθήκη της Ρώμης, αλλά από τη Συνθήκη του Μάαστριχτ δεν λειτουργεί πια. Και από την άλλη δεν βλέπουμε εναλλακτικές δυνάμεις. Είμαστε στην Ελλάδα και ο Σύριζα είναι μια δύναμη. Έχουμε ίσως άλλες δυνάμεις ηθικές, ιδεολογικές, πολιτικές μέχρι ενός σημείου και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. 

Όλα αυτά δεν δημιουργούν ή δεν δημιουργούν ακόμα μια εναλλακτική πολιτική και γι’ αυτό το λόγο παραμένουμε εντός της παθολογίας που τρέφεται από την άνοδο των εθνικισμών, την ηθική απελπισία των μαζών, την απέχθεια για την πολιτική. Στο φινάλε, οι συνέπειες μπορεί να αποδειχθούν καταστροφικές.

Δουλέψατε με τον Ιμμανουέλ Βαλερστάιν πάνω στις έννοιες της «φυλής» και του «έθνους». Χαρακτηρίζετε την Ελλάδα ως «ιστορικό έθνος» απαραίτητο για την Ευρώπη. Ποια νόημα αποδίδετε στον όρο «ιστορικό έθνος» και πως θα μπορούσε να αποφευχθεί μια αθέλητη οικειοποίηση από τους εθνικιστές πάσης φύσεως;

Ο όρος «έθνος» είναι πολύπλοκος και πολύσημος. Τα έθνη είναι πολιτισμικοί σχηματισμοί μακράς διάρκειας διαθέτοντας την δική τους ξεχωριστή ιστορία. Σε ένα άλλο ιδίωμα θα μιλούσαμε για ιδεολογικούς σχηματισμούς, εγώ κρατάω τον όρο πολιτισμικός σχηματισμός, τον προτιμώ. 

Η ιστορία της Ελλάδας ανατρέχει μακριά και μετά έχουμε την πορεία με την κρατική ανεξαρτησία και τα υπόλοιπα. Το έθνος δεν καταργεί τις διαιρέσεις. Υπάρχουν διαιρέσεις και στο εσωτερικό της ίδιας κουλτούρας. Υπάρχει ο πολιτισμικός σχηματισμός και στο εσωτερικό του διαρκείς συγκρούσεις. Ελληνικό έθνος θέλει να πει επίσης ελληνικό κράτος. Τίθεται επομένως ζήτημα εθνικής κυριαρχίας και λαϊκής κυριαρχίας. Είναι το ίδιο πράγμα; 

Εγώ είμαι ευρωπαίος φεντεραλιστής, αυτό δεν αρέσει σε όλο τον κόσμο. Είμαι όλο και περισσότερο, ενώ όλο και περισσότερο γύρω μας η κατάσταση γίνεται πολύπλοκη. 
Η συνειδητοποίησή μου υπήρξε σταδιακή και δεν συμφώνησα με τον Χάμπερμπας που υποστήριξε ότι ...

Σάββατο, 9 Μαΐου 2015

"Αναζήτηση προσοχής": ελάττωμα του χαρακτήρα ή καθολική ανθρώπινη ανάγκη όσο η τροφή και η ζεστασιά;


«Μια σύγκρουση με κακή διάθεση μεταξύ φίλων εξακολουθεί να είναι μια μορφή δέσμευσης». Εικονογράφηση: Lehel Kovacs για την Guardian

Αυτή η δημοσίευση θα αλλάξει τη ζωή σας: δεν πρέπει να αγνοούμε όσους ζητούν προσοχή


"Αντιμετωπίζουμε την αναζήτηση προσοχής σαν ένα ελάττωμα του χαρακτήρα. Αρχίστε αντίθετα να την αντιμετωπίζετε ως μια καθολική ανάγκη και πολλά διαφορετικά πράγματα θα μπουν στη θέση τους"

του Oliver Burkeman από τον guardian


Σύμφωνα με μια νέα καναδική μελέτη, είναι πιο επιζήμιο συναισθηματικά να αγνοείται κανείς στο χώρο εργασίας του από το να τρομοκρατείται (bullied)). Αυτό το εύρημα εγείρει κάποια ...φρύδια: στο κάτω κάτω, ο εκφοβισμός είναι μια απροκάλυπτα εχθρική πράξη, ενώ διδασκόμαστε από την παιδική ηλικία ότι το να κάνουμε τα στραβά μάτια σε εκείνους που δεν μπορούμε να ανεχθούμε είναι ο πολιτισμένος τρόπος που πρέπει να εφαρμόζουμε. 
Για μια απλή εξήγηση αυτού του φαινομενικά περίεργου αποτελέσματος, σας παραπέμπω στον καινοτόμο στα μονοπάτια της ψυχολογίας Oscar Wilde"Υπάρχει μόνο ένα πράγμα στον κόσμο χειρότερο από το να μιλάνε για σένα, και αυτό είναι το να μην μιλάνε για σένα."
Ο εκφοβισμός (bullying) στο χώρο εργασίας μπορεί να είναι απαίσιος, αλλά έχει μια μάλλον ζοφερή ανταμοιβή: τουλάχιστον μπορείτε να είστε σίγουροι/ες ότι οι άνθρωποι θεωρούν ότι είστε άξιοι/ες εκφοβισμού. Το αγνοημένο πρόσωπο (ignoree;) δεν έχει καν αυτή τη ψυχρή παρηγοριά. Πολλές φορές έχω αναρωτηθεί γιατί οι υποψήφιοι standup κωμικοί υποτάσσονται σε ανθρώπους που τους διακόπτουν επαλειμμένα στο ανοιχτό μικρόφωνο τις νύχτες, αλλά ίσως αυτός είναι ο λόγος. Κανείς δεν θα επέλεγε ένα ακροατήριο μεθυσμένων που τον κράζει.  Από την άλλη πλευρά: είναι ένα ακροατήριο!

Ένα άτομο που η μελέτη αυτή δεν θα το είχε εκπλήξει είναι ο Idries Shah, ο γεννημένος στην Ινδία φιλόσοφος, ο οποίος πέθανε το 1996. 

Πίσω από σχεδόν οτιδήποτε κάνουν οι άνθρωποι, υποστήριζε, υπάρχει ένα ανομολόγητο κίνητρο: ο "παράγοντας - προσοχή" ("attention-factor")
Η θεωρία είναι, ότι χρειαζόμαστε την προσοχή σχεδόν τόσο απεγνωσμένα όσο τα τρόφιμα και την ζεστασιά, αλλά δεν το αντιλαμβανόμαστε, γι 'αυτό αδυνατούμε να κατανοήσουμε ότι πολλές από τις καθημερινές μας συναντήσεις "είναι στην πραγματικότητα μεταμφιεσμένες καταστάσεις προσοχής". Σε μια επιχειρηματική διαπραγμάτευση, ίσως να σκέφτεστε ότι το μόνο το κίνητρό σας είναι να κερδίσετε -  σε μια διαφωνία με τον/την σύζυγο, ίσως να πιστεύετε ότι πρωταρχικός στόχος σας είναι να κάνετε το άλλο άτομο να αλλάξει. Ωστόσο, και στις δύο περιπτώσεις, ίσως αυτό που πραγματικά σας υποκινεί να είναι η προσπάθειά σας να ικανοποιήσετε την ακάλυπτη ανάγκη σας για προσοχή.

Πολύ κρίσιμη παρατήρηση, "η προσοχή μπορεί να είναι "εχθρική" ή "φιλική" και να εξακολουθεί να ικανοποιεί την πείνα για προσοχή". Μια κακής διάθεσης σύγκρουση μεταξύ φίλων εξακολουθεί να είναι μια μορφή δέσμευσης: η ίδια η πράξη της μάχης, είναι μια παραδοχή ότι ο άλλος νοιάζεται. Τα χρόνια μετά τον θάνατο του Ίντρις Σάχ, η έρευνα τον έχει δικαιώσει: οι νευροεπιστήμονες  δείχνουν ότι η κοινωνική απομόνωση επηρεάζει τον εγκέφαλο παρόμοια με το φυσικό πόνο, ενώ ο εξοστρακισμός έχει προσδιοριστεί ως βασικός παράγοντας για μερικούς από τους πιο αιματηρούς πυροβολισμούς σε σχολεία των ΗΠΑ. Είναι οι μαζικές δολοφονίες κάποιες φορές μια τρομακτικά καταστροφική προσπάθεια να υπενθυμίσει στον κόσμο ο δολοφόνος ότι υπάρχει;

Η αδυναμία μας να κατανοήσουμε την ανάγκη μας για προσοχή μάς οδηγεί συνήθως σε μπελάδες, πίστευε ο Ίντρις Σαχ, γιατί μας αφήνει στο έλεος του καθενός, του οσοδήποτε δυσάρεστου, ο οποίος είναι πρόθυμος να μας παραχωρήσει κάποια προσοχή.Όταν οι άνθρωποι αισθάνονται ότι αγνοούνται, ένας πολιτικός ηγέτης που τους κάνει να αισθάνονται αναγνώριση θα αποκτήσει την υποστήριξή τους, ακόμη και αν αυτός είναι ένας εγωιστής τύραννος που καθόλου δεν σχεδιάζει να βελτιώσει τη ζωή τους. Ένας συνεργάτης που ασκεί έλεγχο ή σας κακομεταχειρίζεται με άλλους τρόπους θα σας ξεπληρώσει αναμφίβολα με την αφθονία της προσοχής του, ακόμη και αν είναι αυτός ή αυτή που σας καταστρέφει. Ακόμη χειρότερα, θα έχετε προδιάθεση να το πιστέψετε όταν σας λένε ότι είναι για το καλό σας: όταν οι άνθρωποι δεν έχουν την προσοχή που χρειάζονται, έγραφε ο Shah, "είναι ευάλωτοι στο μήνυμα που πολύ συχνά συνοδεύει την άσκηση προσοχής επάνω ​​τους".

Αντιμετωπίζουμε την "αναζήτηση προσοχής" ως ελάττωμα του χαρακτήρα. Ξεκινήστε να την αντιμετωπίζετε αντίθετα ως μια καθολική ανάγκη και θα δείτε - είτε καλύπτεται με υγιείς είτε με  ανθυγιεινούς τρόπους - πολλά διαφορετικά πράγματα να μπαίνουν στη θέση τους: οι συναισθηματικές εκρήξεις/καταρρεύσεις των διασημοτήτων και το τρόλινγκ 
(trolling) στο internet, αλλά και πολλές κατά τα άλλα ανεξήγητες ιδιορρυθμίες του συντρόφου σας ή των συναδέλφων σας. (Ή οι δικές σας). Η ζωή είναι ένα ανοιχτό μικρόφωνο την νύχτα, και όλοι μας απλά προσπαθούμε να τραβήξουμε την προσοχή.

μτφ Γιώργος Παπασπυρόπουλος